{"id":1115,"date":"2022-05-04T18:55:30","date_gmt":"2022-05-04T18:55:30","guid":{"rendered":"http:\/\/architeles.pl\/ethics\/?p=1115"},"modified":"2022-05-04T18:55:30","modified_gmt":"2022-05-04T18:55:30","slug":"law-ai-and-data-science-wykorzystanie-narzedzi-data-science-i-si-w-wsparciu-jurysdykcji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/2022\/05\/04\/law-ai-and-data-science-wykorzystanie-narzedzi-data-science-i-si-w-wsparciu-jurysdykcji\/","title":{"rendered":"Law AI and Data Science. Wykorzystanie narz\u0119dzi data science i SI w wsparciu jurysdykcji"},"content":{"rendered":"

Sztuczna Inteligencja oraz metody i techniki data science ingeruj\u0105 w wiele obszar\u00f3w naszego \u017cycia. Jednym z takich obszar\u00f3w jest system jurysdykcji, w kt\u00f3rym to pr\u0119\u017cnie rozwijaj\u0105 si\u0119 narz\u0119dzia wspieraj\u0105ce prac\u0119 adwokat\u00f3w, prokurator\u00f3w i s\u0119dzi\u00f3w. Wizja Sztucznej Inteligencji jako bytu b\u0119d\u0105cego w stanie podejmowa\u0107 w pe\u0142ni obiektywne decyzje, co jest ci\u0119\u017ckie lub niemo\u017cliwe do uzyskania w przypadku ludzi, wydaje si\u0119 by\u0107 kusz\u0105ca i daj\u0105ca nadziej\u0119 na ulepszone poprawianie dzia\u0142ania system\u00f3w sprawiedliwo\u015bci na ca\u0142ym \u015bwiecie. Czy rzeczywi\u015bcie jest na to szansa i jakie s\u0105 zagro\u017cenia?<\/strong><\/p>\n

\"Internet<\/p>\n

<\/p>\n

Sposoby wykorzystanie AI w jurysdykcji<\/h1>\n

Na przestrzeni ostatnich lat powsta\u0142o wiele narz\u0119dzi wspieraj\u0105cych pracownik\u00f3w jurysdykcji, kt\u00f3rych implementacja przynajmniej w pewnym stopniu opiera si\u0119 na dzia\u0142aniu SI. Wykorzystanie tych narz\u0119dzi staje si\u0119 to co raz bardziej powszechne, czego przyk\u0142adem mog\u0105 by\u0107: Austria, Wielka Brytania, Francja, \u0141otwa i Holandia [6]. Ca\u0142y obszar jurysdykcji mo\u017cna podzieli\u0107 na kilka pod-obszar\u00f3w i dla ka\u017cdego z nich znajdzie si\u0119 dedykowane narz\u0119dzie.<\/p>\n

E-Discovery<\/h2>\n

Jest to najprostszy, a zarazem najcz\u0119\u015bciej wykorzystywany typ narz\u0119dzia wspieraj\u0105cego system prawa [1]. Polega na skanowaniu plik\u00f3w w poszukiwaniu nieuprzywilejowanych informacji zwi\u0105zanych z dan\u0105 spraw\u0105. Oprogramowanie pozwala na skanowanie dokument\u00f3w przy u\u017cyciu s\u0142\u00f3w kluczowych lub konkretnych parametr\u00f3w, takich jak daty czy wsp\u00f3\u0142rz\u0119dne geograficzne. Wykorzystanie tego typu narz\u0119dzi sprawia, \u017ce prawnicy mog\u0105 posi\u0105\u015b\u0107 wi\u0119cej istotnych informacji i mie\u0107 lepsze rozpoznanie w sytuacji.<\/p>\n

Analiza prawna<\/h2>\n

Analiza prawna mo\u017ce by\u0107 kluczowym aspektem w danej sprawie s\u0105dowej. Zwykle wi\u0105\u017ce si\u0119 z identyfikacj\u0105, znalezieniem i zacytowaniem informacji i powi\u0105zanego aktu prawnego maj\u0105cego na celu poparcie decyzji lub wzmocnienia si\u0142y argumentu. Do tego celu powsta\u0142o wiele narz\u0119dzi, np. [2] i [3], kt\u00f3re s\u0105 podobne do e-discovery z t\u0105 r\u00f3\u017cnic\u0105 \u017ce nakierowane s\u0105 na przeszukiwanie i skanowanie ogromnych baz danych zawieraj\u0105cych akty prawne, regulacje, statuty, i akty spraw. Dzi\u0119ki takiemu oprogramowaniu prawnicy mog\u0105 w prostszy spos\u00f3b gromadzi\u0107 istotne dane, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 pomocne np. w zrozumieniu precedensu. Narz\u0119dzia tego typu w szczeg\u00f3lno\u015bci wykorzystuj\u0105 techniki zwi\u0105zane z przetwarzaniem j\u0119zyka naturalnego (ang. Natural Language Processing), oparte o sieci neuronowe i metody statystyczne.<\/p>\n

Przegl\u0105d i analiza um\u00f3w i kontrakt\u00f3w<\/h2>\n

Procedura korzystania z oceny dokument\u00f3w opartej na sztucznej inteligencji jest prosta: system identyfikuje wymagane dokumenty, analizuje je i identyfikuje \u017c\u0105dane warunki i klauzule, po czym s\u0105 gotowe do przegl\u0105du. Przegl\u0105d dokument\u00f3w w oparciu o sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 obejmuje dokumenty w r\u00f3\u017cnych j\u0119zykach, rodzajach plik\u00f3w i obszarach praktyki, pomagaj\u0105c w praktycznej ocenie i kategoryzacji dokument\u00f3w, co pozwala pracownikom po\u015bwi\u0119ci\u0107 wi\u0119cej czasu na zapewnienie jako\u015bci i analiz\u0119 prawn\u0105.<\/p>\n

Zarz\u0105dzanie dokumentami i automatyzacja tworzenia dokument\u00f3w<\/h2>\n

Co raz mniej dokument\u00f3w jest przechowywanych w formie papierowej na korzy\u015b\u0107 formy elektronicznej co umo\u017cliwia lepsze zarz\u0105dzanie i automatyzacj\u0119 dzia\u0142a\u0144. Oprogramowanie oparte o Sztuczn\u0105 Inteligencj\u0119 jest w stanie samodzielnie tagowa\u0107 i profilowa\u0107 dokumenty, w tym kontrakty, akty spraw, notatki, e-maile, etc., w celu ich lepszej organizacji. Organizacja i przechowywanie dokument\u00f3w w ten spos\u00f3b w po\u0142\u0105czeniu z wyszukiwaniem pe\u0142notekstowym, przy u\u017cyciu takiego narz\u0119dzia jak Elasticsearch [4], sprawia \u017ce dokumenty s\u0105 o wiele prostsze do znalezienia. Dodatkowo, narz\u0119dzia do zarz\u0105dzania dokumentami umo\u017cliwiaj\u0105 wprowadzenie kontroli dost\u0119pu, np. przy u\u017cyciu biometryki, a w efekcie popraw\u0119 bezpiecze\u0144stwa.<\/p>\n

Z kolei automatyzacja tworzenia dokument\u00f3w polega na generowaniu wype\u0142nionych dokument\u00f3w specyficznych dla danej sprawy.<\/p>\n

Due diligence<\/h2>\n

Przeprowadzanie due diligence cz\u0119sto wymaga od prawnik\u00f3w przegl\u0105du du\u017cej liczby dokument\u00f3w, takich jak umowy. Podobnie jak w przypadku innych wyzwa\u0144 zwi\u0105zanych z dokumentami, sztuczna inteligencja mo\u017ce pom\u00f3c prawnikom szybciej przegl\u0105da\u0107 te dokumenty. Oprogramowanie do analizy due diligence mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c wykry\u0107 wariacje lub zmiany w dokumentach.<\/p>\n

Analiza spor\u00f3w<\/h2>\n

Ustalenie zasadno\u015bci post\u0119powania s\u0105dowego lub oszacowanie warto\u015bci pozwu wymaga obszernej analizy spraw precedensowych. SI mo\u017ce szybko przejrze\u0107 te precedensy i pom\u00f3c prawnikom w sporz\u0105dzeniu dok\u0142adniejszych i odpowiednich dokument\u00f3w na podstawie tych danych.<\/p>\n

Prognoza post\u0119powania s\u0105dowego<\/h2>\n

Ten typ oprogramowania pr\u00f3buje przewidzie\u0107 wynik post\u0119powania s\u0105dowego nierozstrzygni\u0119tych spraw, wykorzystuj\u0105c jako dane wej\u015bciowe korpus odpowiedniego precedensu i konkretny wzorzec fakt\u00f3w danej sprawy. Wykorzystuje si\u0119 go do planowania strategii procesowych, przyspieszania negocjacji ugodowych i minimalizowania liczby spraw, kt\u00f3re faktycznie musz\u0105 trafi\u0107 na rozpraw\u0119.<\/p>\n

Przyk\u0142adem takiego rozwi\u0105zania operuj\u0105cego w prawie podatkowym jest [5], kt\u00f3rego autorzy deklaruj\u0105 90-procentow\u0105 skuteczno\u015b\u0107 w przewidywaniu wyniku rozpraw.<\/p>\n

Zagro\u017cenia<\/h1>\n

Z ka\u017cd\u0105 zmian\u0105 powstaje ryzyko powstania niepo\u017c\u0105danego efektu ubocznego lub konsekwencji, z kt\u00f3r\u0105 trzeba si\u0119 zmierzy\u0107. Nie inaczej jest z wykorzystaniem SI w prawie i jurysdykcji, kt\u00f3re jest prze\u0142omow\u0105 zmian\u0105. Jeszcze do niedawna praca prawnika zwi\u0105zana by\u0142a z r\u0119cznym przeszukiwaniem ogromnej liczby dokument\u00f3w w celu znalezienia istotnych informacji, precedens\u00f3w i niejasno\u015bci. Obecny trend wskazuje na to, \u017ce liczba obowi\u0105zk\u00f3w i spos\u00f3b ich realizacji ulegnie drastycznej zmianie. Czego mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107 w zamian?<\/p>\n

Jedn\u0105 z istotnych wad stosowania SI jest zmniejszone zapotrzebowanie na obecne stanowiska, spowodowane ich automatyzacj\u0105. W rezultacie profesjonali\u015bci zwi\u0105zani z kancelariami prawnymi mog\u0105 do\u015bwiadczy\u0107 bezrobocia. Wed\u0142ug Deloitte oko\u0142o 100 000 miejsc pracy zwi\u0105zanych z prawem mo\u017ce zosta\u0107 zautomatyzowanych do 2036 roku [7].<\/p>\n

Kolejnym zagro\u017ceniem jest mo\u017cliwo\u015b\u0107 monopolizacji rynku spowodowane tym, \u017ce licencje oprogramowania wykorzystuj\u0105cego SI s\u0105 drogie i nie ka\u017cd\u0105 kancelari\u0105 na to sta\u0107. Z kolei wi\u0119ksze, bogatsze firmy, kt\u00f3re korzystaj\u0105 z tego typu narz\u0119dzi s\u0105 w stanie obs\u0142u\u017cy\u0107 wi\u0119cej klient\u00f3w, kt\u00f3rych przej\u0119cie mo\u017ce skutkowa\u0107 upad\u0142o\u015bci\u0105 mniejszych firm.<\/p>\n

Dwie wymienione kwestie, czyli ryzyko utraty pracy i monopolizacja rynku s\u0105 naturaln\u0105 konsekwencj\u0105 post\u0119pu technologicznego i jako ludzko\u015b\u0107 mieli\u015bmy z tym do czynienia wielokrotnie na przestrzeni ostatnich 150 lat. Wraz z „wymieraniem” pewnych zawod\u00f3w powstawa\u0142y inne, wraz ze zmieniaj\u0105cymi si\u0119 zapotrzebowaniami na rynku pracy. Istnieje jednak pewne ryzyko, nieoczywiste i ci\u0119\u017ckie do wykrycia, kt\u00f3rego skutki mog\u0105 by\u0107 o wiele bardziej katastrofalne ni\u017c konieczno\u015b\u0107 znalezienia nowej pracy.<\/p>\n

\"Beware!<\/p>\n

B\u0142\u0119dny model<\/h2>\n

Osoby pracuj\u0105ce w prawie, a w szczeg\u00f3lno\u015bci w jurysdykcji mog\u0105 by\u0107 specjalistami w swojej dziedzinie. Z \u0142atwo\u015bci\u0105 mog\u0105 sobie radzi\u0107 z tonami dokument\u00f3w, stresem i szukaniem powi\u0105za\u0144 mi\u0119dzy sprawami. Jednak s\u0105 to osoby, kt\u00f3rych kontakt z technologi\u0105 najcz\u0119\u015bciej ogranicza si\u0119 do wykorzystywania gotowych urz\u0105dze\u0144 i program\u00f3w. Rodzi to ryzyko, \u017ce b\u0142\u0105d b\u0119d\u0105cy skutkiem wadliwego dzia\u0142ania programu lub algorytmu mo\u017ce zosta\u0107 niezauwa\u017cony, co mo\u017ce mie\u0107 katastrofalne konsekwencje, w szczeg\u00f3lno\u015bci \u017ce system jurysdykcji cz\u0119sto bezpo\u015brednio decyduje o ludzkim losie.<\/p>\n

Potencjalny wp\u0142yw technologii opartej na SI na wymiar sprawiedliwo\u015bci mo\u017cna zbada\u0107, rozwa\u017caj\u0105c wyzwania zwi\u0105zane z ju\u017c istniej\u0105c\u0105 technologi\u0105, tak\u0105 jak zarz\u0105dzanie sprawami i sk\u0142adanie wniosk\u00f3w drog\u0105 elektroniczn\u0105. W Anglii i Walii prosty b\u0142\u0105d obliczeniowy zawarty w oficjalnym formularzu stosowanym w sprawach rozwodowych doprowadzi\u0142 do b\u0142\u0119dnego obliczenia aliment\u00f3w w 3600 przypadkach w okresie 19 miesi\u0119cy [8]. Problemem nie by\u0142 sam b\u0142\u0105d, ale powody, dla kt\u00f3rych Ministerstwo Sprawiedliwo\u015bci i u\u017cytkownicy formularza tak d\u0142ugo nie wykryli b\u0142\u0119du. U\u017cytkownicy technologii zwykle skupiaj\u0105 si\u0119 na interfejsach i narz\u0119dziach, kt\u00f3re umo\u017cliwiaj\u0105 korzystanie z system\u00f3w technologicznych, a nie na ich wewn\u0119trznym funkcjonowaniu.<\/p>\n

Kilka jurysdykcji w Stanach Zjednoczonych przyj\u0119\u0142o technologi\u0119, kt\u00f3ra zaleca, jak podejmowa\u0107 decyzje o tymczasowym aresztowaniu. Takie aplikacje wykorzystuj\u0105 algorytmy, kt\u00f3re obliczaj\u0105 ryzyko recydywy i \u201eoceniaj\u0105\u201d oskar\u017conego na podstawie prawdopodobie\u0144stwa pope\u0142nienia przest\u0119pstwa, je\u015bli zostanie zwolniony. Ten rodzaj punktacji stawia s\u0119dziego w niezr\u0119cznej sytuacji. Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce istnieje sprawa, w kt\u00f3rej s\u0119dzia jest sk\u0142onny do tymczasowego aresztowania oskar\u017conego, ale wynik wskazuje na wysokie ryzyko recydywy. Czy s\u0119dzia powinien by\u0107 gotowy do sprzeciwienia si\u0119 kalkulacji oceny ryzyka dokonanej przez maszyn\u0119? A co, je\u015bli oskar\u017cony zostanie zwolniony, a nast\u0119pnie pope\u0142ni przest\u0119pstwo? W standardowym odrzuceniu tego argumentu podkre\u015bla si\u0119, \u017ce systemy po prostu wykorzystuj\u0105 dost\u0119pne dane. Twierdzi si\u0119, \u017ce zastosowane metody naukowe obliczaj\u0105 ryzyko recydywy w spos\u00f3b, kt\u00f3ry jest pot\u0119\u017cniejszy i bardziej wiarygodny ni\u017c te stosowane przez poszczeg\u00f3lnych s\u0119dzi\u00f3w. Ten argument jest istotny, ale jak mo\u017cemy zapewni\u0107, \u017ce dane nie s\u0105 stronnicze? Zagwarantowanie poprawnego dzia\u0142ania jest znacznie bardziej skomplikowane ni\u017c w przypadku prostszej technologii. ProPublica, ameryka\u0144ska organizacja non-profit, kt\u00f3ra prowadzi \u015bledztwa w interesie publicznym, por\u00f3wna\u0142a rzeczywist\u0105 recydyw\u0119 z przewidywan\u0105. Analiza 10 000 spraw oskar\u017conych w sprawach karnych wykaza\u0142a, \u017ce \u200b\u200bczarnosk\u00f3rzy byli oceniani przez system surowiej, ni\u017c to by\u0142o w rzeczywisto\u015bci, a biali \u0142agodniej. Ten przyk\u0142ad pokazuje, \u017ce poprawno\u015b\u0107 dzia\u0142ania jest trudna do osi\u0105gni\u0119cia i \u017ce takie systemy mog\u0105 wprowadza\u0107 uprzedzenia do proces\u00f3w s\u0105dowych.<\/p>\n

 <\/p>\n

Referencje<\/h1>\n

[1] https:\/\/www.clio.com\/blog\/need-to-know-ediscovery\/<\/p>\n

[2] https:\/\/casetext.com\/<\/p>\n

[3] https:\/\/www.fastcase.com\/<\/p>\n

[4] https:\/\/www.elastic.co\/<\/p>\n

[5] https:\/\/www.bluej.com\/<\/p>\n

[6] https:\/\/www.coe.int\/en\/web\/cepej\/practical-examples-of-ai-implemented-in-other-countries<\/p>\n

[7] https:\/\/www2.deloitte.com\/uk\/en\/services\/audit.html<\/p>\n

[8] https:\/\/www.unodc.org\/dohadeclaration\/en\/news\/2019\/06\/artificial-intelligence_-a-new-trojan-horse-for-undue-influence-on-judiciaries.html<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sztuczna Inteligencja oraz metody i techniki data science ingeruj\u0105 w wiele obszar\u00f3w naszego \u017cycia. Jednym z takich obszar\u00f3w jest system jurysdykcji, w kt\u00f3rym to pr\u0119\u017cnie rozwijaj\u0105 si\u0119 narz\u0119dzia wspieraj\u0105ce prac\u0119 adwokat\u00f3w, prokurator\u00f3w i s\u0119dzi\u00f3w. Wizja Sztucznej Inteligencji jako bytu b\u0119d\u0105cego w stanie podejmowa\u0107 w pe\u0142ni obiektywne decyzje, co jest ci\u0119\u017ckie lub niemo\u017cliwe do uzyskania w […]<\/p>\n","protected":false},"author":20,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-1115","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1115","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/20"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1115"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1115\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1122,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1115\/revisions\/1122"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1115"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1115"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1115"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}