{"id":2359,"date":"2022-12-08T00:37:47","date_gmt":"2022-12-08T00:37:47","guid":{"rendered":"http:\/\/architeles.pl\/ethics\/?p=2359"},"modified":"2022-12-08T12:38:39","modified_gmt":"2022-12-08T12:38:39","slug":"efektywny-altruizm-jak-policzyc-skutecznosc-pomagania-i-czy-sztuczna-inteligencja-sie-z-tym-jakos-laczy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/2022\/12\/08\/efektywny-altruizm-jak-policzyc-skutecznosc-pomagania-i-czy-sztuczna-inteligencja-sie-z-tym-jakos-laczy\/","title":{"rendered":"Efektywny altruizm &#8211; jak policzy\u0107 skuteczno\u015b\u0107 pomagania i czy sztuczna inteligencja si\u0119 z tym jako\u015b \u0142\u0105czy."},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify\"><strong>Celem projektu efektywnego altruizmu jest skuteczne pomaganie i jak najefektywniejsze dysponowanie dost\u0119pnymi zasobami. Jest to stosunkowo m\u0142oda idea, kt\u00f3ra rozwija si\u0119 od oko\u0142o 15 lat. Do tej pory cieszy\u0142a si\u0119 coraz wi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 i by\u0142a promowana przez znanych przedsi\u0119biorc\u00f3w. W ostatnich miesi\u0105cach jednak, jej pozytywnemu odbiorowi znacz\u0105co zaszkodzi\u0142a upad\u0142o\u015b\u0107 firmy z rynku kryptowalut. W po\u015bcie mo\u017cna przeczyta\u0107 m. in. o dzia\u0142aniach podejmowanych w ramach skutecznej dobroczynno\u015bci, jej mo\u017cliwych problemach oraz zwi\u0105zku projektu z rozwojem sztucznej inteligencji.\u00a0<\/strong><!--more--><\/p>\n<h2><span style=\"font-weight: 400\">Czym jest efektywny altruizm?<\/span><\/h2>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Efektywny altruizm to projekt, kt\u00f3rego celem jest znalezienie najlepszych sposob\u00f3w pomagania innym i zastosowanie ich w praktyce. Jest to zar\u00f3wno <\/span><b>obszar badawczy<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3rego celem jest zidentyfikowanie najistotniejszych problem\u00f3w \u015bwiata i najlepszych rozwi\u0105za\u0144, jak i <\/span><b>spo\u0142eczno\u015b\u0107<\/b><span style=\"font-weight: 400\">, kt\u00f3rej celem jest wykorzystanie tych odkry\u0107 do czynienia dobra.\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Projekt ten jest wa\u017cny, poniewa\u017c wiele pr\u00f3b czynienia dobra ko\u0144czy si\u0119 niepowodzeniem, natomiast inne okazuj\u0105 si\u0119 by\u0107 niezwykle skuteczne. Skuteczniejsze organizacje charytatywne mog\u0105 pomaga\u0107 nawet 1000 razy wi\u0119kszej liczbie os\u00f3b ni\u017c te ma\u0142o efektywne, maj\u0105ce do dyspozycji t\u0105 sam\u0105 ilo\u015b\u0107 \u015brodk\u00f3w.\u00a0 <\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Osoby nale\u017c\u0105ce do spo\u0142eczno\u015bci skutecznej dobroczynno\u015bci \u0142\u0105czy spos\u00f3b my\u015blenia, a nie \u017cadne konkretne rozwi\u0105zanie odpowiadaj\u0105ce na \u015bwiatowe problemy. Efektywni altrui\u015bci staraj\u0105 si\u0119 znale\u017a\u0107 korzystne sposoby pomagania, tak aby dana ilo\u015b\u0107 wysi\u0142ku mia\u0142a d\u0142ugofalowe efekty.\u00a0<\/span><span style=\"font-weight: 400\">W swoich za\u0142o\u017ceniach projekt nie m\u00f3wi nic o tym, ile efektywny altruista powinien da\u0107. Liczy si\u0119 to, \u017ce wykorzystuje swoje zasoby (m. in. czas i pieni\u0105dze) tak efektywnie, jak to mo\u017cliwe. Podejmowane dzia\u0142ania pozostawa\u0107 w zgodzie z czterema warto\u015bciami skutecznego altruizmu (WEB1).<\/span><\/p>\n<h2 style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Jakie warto\u015bci \u0142\u0105cz\u0105 efektywnych altruist\u00f3w?<\/span><\/h2>\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><b>Priorytetyzacja <\/b><span style=\"font-weight: 400\">&#8211; ludzkie intuicje dotycz\u0105ce czynienia dobra zazwyczaj nie uwzgl\u0119dniaj\u0105 skali efekt\u00f3w &#8211; pomoc 100 osobom mo\u017ce powodowa\u0107 podobnie poczucie zadowolenia jak pomoc 1000 osobom. R\u00f3\u017cne sposoby czynienia dobra przynosz\u0105 jednak r\u00f3\u017cne korzy\u015bci, dlatego wykorzystuje si\u0119 aparat matematyczny do oszacowania, w jakim stopniu dane dzia\u0142ania s\u0105 pomocne.\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><b>Bezstronny altruizm<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> &#8211; projekt chce dzia\u0142a\u0107 zgodnie z zasad\u0105 r\u00f3wno\u015bci. Staraj\u0105c si\u0119 zrobi\u0107 jak najwi\u0119cej dobrego, d\u0105\u017cy si\u0119 do tego, by interesy wszystkich ludzi mia\u0142y jednakow\u0105 wag\u0119. W praktyce oznacza to skupienie si\u0119 na grupach najbardziej zaniedbanych, kt\u00f3rych cz\u0142onkowie nie maj\u0105 wystarczaj\u0105cej w\u0142adzy, by chroni\u0107 swoje interesy.\u00a0<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><b>Otwarte poszukiwanie prawdy<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> &#8211; wa\u017cne jest, aby rozwa\u017cy\u0107 wiele r\u00f3\u017cnych sposob\u00f3w pomocy i szuka\u0107 tych najlepszych zamiast zaczyna\u0107 od zaanga\u017cowania w konkretn\u0105 spraw\u0119. Efektywny altruista powinien po\u015bwi\u0119ca\u0107 du\u017co czasu na refleksj\u0119 nad swoimi przekonaniami, by\u0107 stale otwartym, ciekawym nowych argument\u00f3w, a tak\u017ce gotowym do zmiany pogl\u0105d\u00f3w.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><b>Duch wsp\u00f3\u0142pracy<\/b><span style=\"font-weight: 400\"> &#8211; mo\u017cna osi\u0105gn\u0105\u0107 wi\u0119cej pracuj\u0105c razem, jednak w takiej grupie potrzebna jest uczciwo\u015b\u0107, \u017cyczliwo\u015b\u0107 i przyj\u0119cie perspektywy spo\u0142eczno\u015bci. Grupie nie przy\u015bwieca zasada &#8222;cel u\u015bwi\u0119ca \u015brodki&#8221;, ale raczej skupienie na byciu dobrym obywatelem i ambitnym d\u0105\u017ceniu do lepszego \u015bwiata (WEB1).<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<blockquote><p><span style=\"font-weight: 400\">\u201cEffective altruism is the form of altruism in which we bring our rational capacities to bear in order to do the most good that we can.\u201d<\/span><span style=\"font-weight: 400\"> &#8211; Peter Singer<\/span><\/p><\/blockquote>\n<h2><\/h2>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><span style=\"font-weight: 400\">Efektywny altruizm w praktyce<\/span><\/h2>\n<h3><span style=\"font-weight: 400\">1) D\u0105\u017cenie do zako\u0144czenia hodowli przemys\u0142owej<\/span><\/h3>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\">Dlaczego ta kwestia jest wa\u017cna?<\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\">Prawie 10 miliard\u00f3w zwierz\u0105t \u017cyje i umiera w przemys\u0142owych hodowlach w USA ka\u017cdego roku &#8211; cz\u0119sto nie s\u0105 fizycznie w stanie si\u0119 obr\u00f3ci\u0107 si\u0119 przez ca\u0142e \u017cycie lub s\u0105 kastrowane bez znieczulenia.<br \/>\nWiele os\u00f3b zgadza si\u0119, \u017ce nie powinno si\u0119 zmusza\u0107 zwierz\u0105t do niepotrzebnego cierpienia, ale wi\u0119kszo\u015b\u0107 tej uwagi kieruje si\u0119 w stron\u0119 schronisk dla zwierz\u0105t. W USA przez takie fermy przechodzi oko\u0142o 1400 razy wi\u0119cej zwierz\u0105t ni\u017c przez schroniska.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-2363 size-large\" src=\"http:\/\/architeles.pl\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/farm-population-1-1024x540.png\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"316\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/farm-population-1-1024x540.png 1024w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/farm-population-1-300x158.png 300w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/farm-population-1-768x405.png 768w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/farm-population-1.png 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\">Okazuje si\u0119 jednak, \u017ce schroniska dla zwierz\u0105t otrzymuj\u0105 w USA oko\u0142o 5 miliard\u00f3w dolar\u00f3w rocznie, w por\u00f3wnaniu z zaledwie 97 milionami dolar\u00f3w na dzia\u0142ania na rzecz zamkni\u0119cia hodowli przemys\u0142owych.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-2364 size-large\" src=\"http:\/\/architeles.pl\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/spending-on-farms-1-1024x540.png\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"316\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/spending-on-farms-1-1024x540.png 1024w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/spending-on-farms-1-300x158.png 300w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/spending-on-farms-1-768x405.png 768w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/spending-on-farms-1.png 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\">Podejmowane dzia\u0142ania<\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\">Podstawow\u0105 form\u0105 wsparcia jest poparcie dla podejmowanych dzia\u0142a\u0144. Organizacja <a href=\"https:\/\/openwingalliance.org\/\">Open Wing Alliance<\/a> wykorzysta\u0142a \u015brodki otrzymane od darczy\u0144c\u00f3w zainspirowanych efektywnym altruizmem do opracowania kampanii skierowanej do du\u017cych firm. Na skutek kampanii wiele firm zobowi\u0105za\u0142o si\u0119 do zaprzestania kupowania jaj pochodz\u0105cych od kur z chowu klatkowego. Uda\u0142o si\u0119 zdoby\u0107 ponad 2200 zobowi\u0105za\u0144, a w rezultacie ponad 100 milion\u00f3w ptak\u00f3w zosta\u0142o oszcz\u0119dzonych.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\">Inn\u0105 strategi\u0105 jest stworzenie alternatywnych bia\u0142ek, kt\u00f3re w perspektywie d\u0142ugofalowej mog\u0142yby doprowadzi\u0107 do znikni\u0119cia popytu na mi\u0119so z hodowli przemys\u0142owych. Takie bia\u0142ka mia\u0142yby by\u0107 ta\u0144sze i smaczniejsze ni\u017c prawdziwe mi\u0119so, co pozbawi\u0142oby hodowle przemys\u0142owe sensu ich dzia\u0142ania. Instytut <a href=\"https:\/\/gfi.org\/\">Good Food<\/a> pracuje nad rozwini\u0119ciem tego przemys\u0142u, pomagaj\u0105c w tworzeniu firm takich jak Dao Foods w Chinach i Good Catch w USA. Instytut zach\u0119ca du\u017ce firmy do w\u0142\u0105czenia w t\u0119 bran\u017c\u0119 (w tym JBS, najwi\u0119ksz\u0105 na \u015bwiecie firm\u0119 mi\u0119sn\u0105) i pozyskuje dziesi\u0105tki milion\u00f3w dolar\u00f3w wsparcia rz\u0105dowego. Jednym z sukces\u00f3w w tej dziedzinie jest Impossible Burger, kt\u00f3ry obecnie jest sprzedawany w Burger King. Dzi\u0119ki wsparciu inwestora <a href=\"https:\/\/www.openphilanthropy.org\/\">Open Philanthropy<\/a>, firma Impossible Foods, stworzy\u0142a ca\u0142kowicie wega\u0144skiego burgera, kt\u00f3ry smakuje jak mi\u0119so (WEB1).<\/p>\n<h3><span style=\"font-weight: 400\">2) Powstanie dziedziny badawczej dotycz\u0105cej problemu dostosowania sztucznej inteligencji (ang. the alignment problem).<\/span><\/h3>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\"><strong>Dlaczego ta kwestia jest wa\u017cna?<\/strong><\/h4>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Celem wielu laboratori\u00f3w zajmuj\u0105cych si\u0119 SI jest opracowanie systemu, kt\u00f3ry b\u0119dzie wykonywa\u0142 wszystkie zadania jakie wykonuje cz\u0142owiek na podobnym lub wy\u017cszym od niego poziomie. Post\u0119p technologiczny niew\u0105tpliwie b\u0119dzie przyspiesza\u0142 wraz ze wzrostem mo\u017cliwo\u015bci SI. Je\u015bli transformacja technologiczna zostanie przeprowadzona w przemy\u015blany spos\u00f3b, mo\u017ce zapewni\u0107 powszechny dobrobyt. Brak nadzoru nad post\u0119pami w dziedzinie technologii mo\u017ce natomiast doprowadzi\u0107 do skrajnej koncentracji w\u0142adzy w r\u0119kach niewielkiej elity, a w najgorszym przypadku nawet do utraty kontroli nad systemami SI (WEB1).<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Brak ostro\u017cno\u015bci w rozwijaniu system\u00f3w SI mo\u017ce doprowadzi\u0107 do powstania technologii kt\u00f3re znajd\u0105 niebezpiecznie kreatywne sposoby na rozwi\u0105zanie problemu, kt\u00f3ry b\u0119d\u0105 mia\u0142y rozwi\u0105za\u0107. Zatem budowanie bezpiecznej SI &#8211; operuj\u0105cej w zgodzie z ludzkimi warto\u015bciami &#8211; wymaga znalezienia sposobu na poprawne i bardzo jasne okre\u015blenie tego, co powinny robi\u0107 systemy SI (WEB2). Tego w\u0142a\u015bnie dotyczy problem dostosowania sztucznej inteligencji.\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;padding-left: 40px\"><span style=\"font-weight: 400\">Konsekwencje braku zainteresowania tym problemem mog\u0105 mie\u0107 najwi\u0119ksze znaczenie dla przysz\u0142ych pokole\u0144. Pomimo jego potencjalnie historycznego znaczenia, zajmuje si\u0119 nim tylko kilkuset badaczy, w por\u00f3wnaniu do dziesi\u0105tek tysi\u0119cy pracuj\u0105cych nad zwi\u0119kszeniem mo\u017cliwo\u015bci system\u00f3w SI.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-2360 size-large\" src=\"http:\/\/architeles.pl\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/ai-alignment-1024x540.png\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"316\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/ai-alignment-1024x540.png 1024w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/ai-alignment-300x158.png 300w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/ai-alignment-768x405.png 768w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/ai-alignment.png 1080w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\"><strong>Podejmowane dzia\u0142ania:<\/strong><\/h4>\n<ul>\n<li style=\"list-style-type: none\">\n<ul>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Zwi\u0119kszanie spo\u0142ecznej \u015bwiadomo\u015bci dotycz\u0105cej tej kwestii &#8211; w 2014 r. ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka \u201cSuperinteligencja\u201d napisana przez N. Bostroma, w kt\u00f3rej przedstawi\u0142 argumenty na poparcie znaczenia problemu dostosowania AI. Publikacja sta\u0142a si\u0119 bestsellerem New York Timesa.<\/span><\/li>\n<li style=\"font-weight: 400;text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Rozw\u00f3j obszaru badawczego skupionego na tym problemie &#8211; na UC Berkeley za\u0142o\u017cono <\/span><span style=\"font-weight: 400\"><a href=\"https:\/\/humancompatible.ai\/\">The Center for Human-Compatible AI<\/a><\/span><span style=\"font-weight: 400\">, dla kt\u00f3rego inspiracj\u0105 by\u0142 ruch efektywnego altruizmu. Ten instytut badawczy ma na celu opracowanie nowego paradygmatu rozwoju SI, w kt\u00f3rym centralne miejsce zajmuje akt wspierania ludzkich warto\u015bci. Powsta\u0142y r\u00f3wnie\u017c zespo\u0142y zajmuj\u0105ce si\u0119 dostosowaniem SI w wiod\u0105cych laboratoriach (DeepMind, OpenAI). Ponadto, stworzono konkretne programy badawcze wok\u00f3\u0142 tego problemu (WEB1).<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n<h3><span style=\"font-weight: 400\">\u00a03) Usprawnienie procesu podejmowania decyzji<\/span><\/h3>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\"><strong>Dlaczego ta kwestia jest wa\u017cna?<\/strong><\/h4>\n<p style=\"padding-left: 40px;text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Celem efektywnych altruist\u00f3w jest zmienianie \u015bwiata na lepszy, niekoniecznie swoim bezpo\u015brednim dzia\u0142aniem. Mo\u017cna r\u00f3wnie\u017c pomaga\u0107 po\u015brednio, np. poprzez wzmacnianie pozycji innych. Je\u015bli osoby na wysokim szczeblu (takie jak politycy czy liderzy sektora prywatnego) by\u0142yby lepsze w podejmowaniu decyzji, spo\u0142ecze\u0144stwo by\u0142oby w lepszej pozycji, aby poradzi\u0107 sobie z ca\u0142ym szeregiem przysz\u0142ych problem\u00f3w globalnych. Z tego powodu szuka si\u0119 rozwi\u0105za\u0144 usprawniaj\u0105cych proces podejmowania decyzji.\u00a0<\/span><\/p>\n<h4 style=\"padding-left: 40px\"><strong>Podejmowane dzia\u0142ania<\/strong><\/h4>\n<p style=\"padding-left: 40px;text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Wiele globalnych problem\u00f3w pog\u0142\u0119bia si\u0119 z powodu braku wiarygodnych informacji. <\/span><a href=\"https:\/\/www.metaculus.com\/questions\/\"><span style=\"font-weight: 400\">Metaculus <\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0jest platform\u0105 technologiczn\u0105, kt\u00f3rej celem jest prognozowanie przysz\u0142ych zdarze\u0144. Na stronie s\u0105 dodawane pytania dotycz\u0105ce bardzo r\u00f3\u017cnorodnych kwestii, nast\u0119pnie zbierane s\u0105 odpowiedzi prognostyk\u00f3w. Algorytm dokonuje oszacowania prawdopodobie\u0144stwa zdarzenia uwzgl\u0119dniaj\u0105c dotychczasow\u0105 dok\u0142adno\u015b\u0107 prognostyk\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p style=\"padding-left: 40px;text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Instytut Global Priorities na Uniwersytecie w Oxfordzie prowadzi badania dotycz\u0105ce tego, jak osoby podejmuj\u0105ce kluczowe decyzje w \u015bwiecie mog\u0105 zidentyfikowa\u0107 najbardziej nagl\u0105ce problemy. Ponadto, dzi\u0119ki dzia\u0142alno\u015bci instytutu powsta\u0142a dziedzina bada\u0144 zajmuj\u0105ca si\u0119 globalnymi priorytetami (WEB1).<\/span><\/p>\n<h2><span style=\"font-weight: 400\">Jak nauczy\u0107 systemy sztucznej inteligencji ludzkich warto\u015bci?<\/span><\/h2>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Ludzie ukszta\u0142towali swoje \u015brodowisko w spos\u00f3b, kt\u00f3ry odzwierciedla to, co ceni\u0105. Jest to istotne spostrze\u017cenie, poniewa\u017c jednym z wyzwa\u0144 dla zaawansowanej SI jest znalezienie sposobu na przekazanie systemom ludzkich warto\u015bci. Je\u015bli \u015brodowisko cz\u0142owieka ukrycie koduje cz\u0119\u015b\u0107 jego systemu warto\u015bci, to mo\u017ce uda\u0142oby si\u0119 nauczy\u0107 systemy sztucznej inteligencji obserwowania go i poznawania ludzkich preferencji bez konieczno\u015bci bezpo\u015bredniego wyra\u017cania ich. Ten pomys\u0142 wyprowadzenia ludzkich warto\u015bci ze \u015brodowiska zamieszkanego przez cz\u0142owieka przez systemy sztucznej inteligencji jako pierwszy zaproponowa\u0142 Rohin Shah (WEB5).<\/span><\/p>\n<h2><span style=\"font-weight: 400\">Historia Sama Bankmana-Frieda &#8211; czyli jak wp\u0142ywowi propagatorzy idei mog\u0105 jej zaszkodzi\u0107.\u00a0<\/span><\/h2>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Idea efektywnego altruizmu jest popularyzowana przez wielu znacz\u0105cych przedsi\u0119biorc\u00f3w z Doliny Krzemowej. Niestety w ostatnich miesi\u0105cach okaza\u0142o si\u0119 to by\u0107 do\u015b\u0107 niekorzystne dla projektu, poniewa\u017c upadek gie\u0142dy kryptowalut FTX i jej za\u0142o\u017cyciela Sama Bankmana-Frieda (jednego z najbardziej znanych skutecznych altruist\u00f3w), ujawni\u0142 pewne problemy z my\u015bleniem stoj\u0105cym za filozofi\u0105 i sposobem praktykowania efektywnego altruizmu. Jedn\u0105 ze strategii post\u0119powania w \u017cyciu jest zarabianie jak najwi\u0119cej, aby po\u015bwi\u0119ci\u0107 du\u017c\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swoich dochod\u00f3w na pomoc ludzko\u015bci. Idea zosta\u0142a opatrzona has\u0142em: &#8222;Zarabiaj by dawa\u0107&#8221; (ang. Earn to give) (WEB3).<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">S. Bankman-Fried by\u0142 studentem Oksfordu, gdzie zosta\u0142 zach\u0119cony przez swojego profesora filozofii do podj\u0119cia wysoko p\u0142atnej pracy w finansach w my\u015bl zasady \u201cZarabiaj by dawa\u0107\u201d. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 EA odgrywa\u0142a wa\u017cn\u0105 rol\u0119, gdy Bankman-Fried podejmowa\u0142 coraz wi\u0119ksze ryzyko i szuka\u0142 nagr\u00f3d na rynku kryptowalutowym. Pierwsze 50 milion\u00f3w dolar\u00f3w finansowania dla jego firmy (Alameda Research) pochodzi\u0142o z kontaktu w spo\u0142eczno\u015bci efektywnych altruist\u00f3w. Przez pewien czas po\u0142owa zysk\u00f3w firmy rzekomo trafia\u0142a do organizacji charytatywnych zwi\u0105zanych ze skuteczn\u0105 dobroczynno\u015bci\u0105. FTX to gie\u0142da kryptowalutowa za\u0142o\u017cona przez Bankmana-Frieda, kt\u00f3ra da\u0142a mu s\u0142aw\u0119 na ameryka\u0144skim rynku. W ostatnich miesi\u0105cach wysz\u0142y na jaw nadu\u017cycia funduszy klient\u00f3w FTX w celu pokrycia d\u0142ug\u00f3w Alameda Research. To doprowadzi\u0142o do chaosu na rynku kryptowalut, z\u0142o\u017cenia wniosku o upad\u0142o\u015b\u0107 oraz rezygnacji Bankmana-Frieda ze stanowiska CEO.\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">W trakcie jego wspinania si\u0119 po szczeblach kariery, media niezmiennie podkre\u015bla\u0142y, \u017ce ten cudowny przedsi\u0119biorca je\u017adzi\u0142 Toyot\u0105 Coroll\u0105 i planowa\u0142 rozda\u0107 swoje miliardy. W istocie, jego blisko\u015b\u0107 z projektem efektywnego altruizmu cz\u0119sto pomaga\u0142a unika\u0107 tego rodzaju kontroli, kt\u00f3ra w przeciwnym razie mog\u0142aby spotka\u0107 prezesa szybko bogac\u0105cej si\u0119 gie\u0142dy kryptowalut. Najpierw oczarowa\u0142 Waszyngton, a potem jego kryptowalutowe imperium implodowa\u0142o.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Wydaje si\u0119, \u017ce na skutek wydarze\u0144 ostatnich miesi\u0119cy projekt skutecznej dobroczynno\u015bci znajduje si\u0119 w trudnym po\u0142o\u017ceniu; pieni\u0105dze, kt\u00f3re mia\u0142y sfinansowa\u0107 kolejn\u0105 faz\u0119 wzrostu, wyparowa\u0142y. R\u00f3wnocze\u015bnie pojawi\u0142y si\u0119 pytania o to, czy fundusze ju\u017c przekazane na dzia\u0142ania altruistyczne zosta\u0142y pozyskane w spos\u00f3b nieetyczny. Liderzy projektu musz\u0105 r\u00f3wnie\u017c zmierzy\u0107 si\u0119 z pytaniami o to, co wiedzieli o interesach miliardera, kt\u00f3rego reputacj\u0119 pomogli zbudowa\u0107. Wydaje si\u0119, \u017ce w obecnym stanie projekt m\u00f3g\u0142by nie zaliczy\u0107 w\u0142asnej kalkulacji dotycz\u0105cej bycia si\u0142\u0105 nap\u0119dow\u0105 dla dobroczynno\u015bci (WEB4).\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify\"><span style=\"font-weight: 400\">Chocia\u017c dzia\u0142anie w my\u015bl zasady \u201cearn to give\u201d mo\u017cna postrzega\u0107 altruistycznie, dla niekt\u00f3rych jest to prosty spos\u00f3b na zwolnienie sumienia z poczucia winy powodowanego bogaceniem si\u0119 za wszelk\u0105 cen\u0119.\u00a0<\/span><span style=\"font-weight: 400\">Takie osoby mog\u0105 zacz\u0105\u0107 ignorowa\u0107 kruche kraw\u0119dzie neoliberalnego porz\u0105dku. Przestaje mie\u0107 dla nich znaczenie powi\u0119kszaj\u0105ca si\u0119 przepa\u015b\u0107 mi\u0119dzy bogatymi a biednymi czy zniszczenie \u015brodowiska. Ponadto, szczytne przekazywanie funduszy zazwyczaj nie wi\u0105\u017ce si\u0119 z rezygnacj\u0105 z osobistych luksus\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400\">Zach\u0119cam do przeczytania artyku\u0142u: <a href=\"https:\/\/www.washingtonpost.com\/technology\/2022\/11\/17\/effective-altruism-sam-bankman-fried-ftx-crypto\/\">The do-gooder movement that shielded Sam Bankman-Fried from scrutiny<\/a>.<\/span><\/p>\n<h4 style=\"text-align: justify\">Najwa\u017cniejsze strony zwi\u0105zane z efektywnym altruizmem:<\/h4>\n<p>GiveWell to organizacja non-profit zajmuj\u0105ca si\u0119 wyszukiwaniem okazji do darowizn i publikowaniem analiz, aby pom\u00f3c darczy\u0144com w podj\u0119ciu decyzji o tym, gdzie przekaza\u0107 darowizn\u0119: <a href=\"https:\/\/www.givewell.org\/charities\/top-charities\">Givewell top charities.<\/a><\/p>\n<p>Giving What We Can to spo\u0142eczno\u015b\u0107 skutecznych darczy\u0144c\u00f3w. Zapewnia wsparcie, kontakty i informacje, kt\u00f3rych potrzebujesz, aby uczyni\u0107 jak najwi\u0119cej dobrego dzi\u0119ki swoim darom charytatywnym: <a href=\"https:\/\/www.givingwhatwecan.org\/\">https:\/\/www.givingwhatwecan.org\/<\/a><\/p>\n<p>80.000 hours to organizacja non profit pomagaj\u0105ca wybra\u0107 \u015bcie\u017ck\u0119 kariery, by m\u00f3c pomaga\u0107 zgodnie z za\u0142o\u017ceniami efektywnego altruizmu: <a href=\"https:\/\/80000hours.org\/about\/\">https:\/\/80000hours.org\/about\/\u00a0<\/a><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<h2><span style=\"font-weight: 400\">\u0179r\u00f3d\u0142a:<\/span><\/h2>\n<ol>\n<li>Introduction to effective altruism: <a href=\"https:\/\/www.effectivealtruism.org\/articles\/introduction-to-effective-altruism#introduction\">https:\/\/www.effectivealtruism.org\/articles\/introduction-to-effective-altruism#introduction\u00a0<\/a><\/li>\n<li><span style=\"font-weight: 400\">The alignment problem: <\/span><a href=\"https:\/\/towardsdatascience.com\/the-alignment-problem-2c890c47fca4\"><span style=\"font-weight: 400\">https:\/\/towardsdatascience.com\/the-alignment-problem-2c890c47fca4<\/span><\/a><span style=\"font-weight: 400\">\u00a0<\/span><\/li>\n<li>Fragment artyku\u0142u: <a href=\"https:\/\/news.yahoo.com\/effective-altruism-solved-problems-capitalism-102700168.html\">https:\/\/news.yahoo.com\/effective-altruism-solved-problems-capitalism-102700168.html\u00a0<\/a><\/li>\n<li>Artyku\u0142 w Washington Post o S. Bankman-Fried: <a href=\"https:\/\/www.washingtonpost.com\/technology\/2022\/11\/17\/effective-altruism-sam-bankman-fried-ftx-crypto\/\">https:\/\/www.washingtonpost.com\/technology\/2022\/11\/17\/effective-altruism-sam-bankman-fried-ftx-crypto\/<\/a><\/li>\n<li><a href=\"https:\/\/towardsdatascience.com\/effective-altruism-ai-safety-and-learning-human-preferences-from-the-state-of-the-world-83b1141585e3\">https:\/\/towardsdatascience.com\/effective-altruism-ai-safety-and-learning-human-preferences-from-the-state-of-the-world-83b1141585e3\u00a0<\/a><\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Celem projektu efektywnego altruizmu jest skuteczne pomaganie i jak najefektywniejsze dysponowanie dost\u0119pnymi zasobami. Jest to stosunkowo m\u0142oda idea, kt\u00f3ra rozwija si\u0119 od oko\u0142o 15 lat. Do tej pory cieszy\u0142a si\u0119 coraz wi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 i by\u0142a promowana przez znanych przedsi\u0119biorc\u00f3w. W ostatnich miesi\u0105cach jednak, jej pozytywnemu odbiorowi znacz\u0105co zaszkodzi\u0142a upad\u0142o\u015b\u0107 firmy z rynku kryptowalut. W po\u015bcie [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":83,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[185],"tags":[15,12,20],"class_list":["post-2359","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uj-2022-23","tag-ai","tag-etyka","tag-sztuczna-inteligencja"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2359","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/83"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2359"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2359\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2389,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2359\/revisions\/2389"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2359"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2359"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2359"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}