{"id":4839,"date":"2024-04-24T21:02:01","date_gmt":"2024-04-24T21:02:01","guid":{"rendered":"http:\/\/architeles.eu\/ethics\/?p=4839"},"modified":"2024-04-25T07:14:46","modified_gmt":"2024-04-25T07:14:46","slug":"nie-takie-etyczne-robotyszkic","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/2024\/04\/24\/nie-takie-etyczne-robotyszkic\/","title":{"rendered":"Social robot ethics. Dylematy etyczne i moralne w zwi\u0105zku z rozpowszechniem robot\u00f3w spo\u0142ecznych w instytucjach publicznych."},"content":{"rendered":"

Wraz z post\u0119pem technologicznym i coraz wi\u0119ksz\u0105 integracj\u0105 robot\u00f3w spo\u0142ecznych w nasze \u017cycie codzienne, wa\u017cne staje si\u0119 zrozumienie, jakie warto\u015bci i normy powinny kierowa\u0107 ich dzia\u0142aniami. Jakie wyzwania stawia przed nami rozw\u00f3j robotyki w kontek\u015bcie etyki i spo\u0142ecze\u0144stwa? Jakie potencjalne ryzyka wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z wykorzystaniem robot\u00f3w spo\u0142ecznych w instytucjach publicznych?
\n<\/strong><\/p>\n

\"\"<\/p>\n

<\/h2>\n

Czym s\u0105 roboty spo\u0142eczne?<\/b><\/h2>\n

Roboty spo\u0142eczne s\u0105 autonomicznymi systemami sztucznej inteligencji, kt\u00f3re zosta\u0142y zaprojektowane do interakcji z lud\u017ami i innymi robotami. Mog\u0105 one przejmowa\u0107 r\u00f3\u017cne funkcje, na przyk\u0142ad w miejscu pracy mog\u0105 obs\u0142ugiwa\u0107 podstawow\u0105 obs\u0142ug\u0119 klienta, a w domu mog\u0105 pe\u0142ni\u0107 rol\u0119 cz\u0142onka rodziny, maj\u0105c unikalne osobowo\u015bci i zachowania. Roboty takie mog\u0105 by\u0107 zdalnie sterowane, pe\u0142ni\u0105c funkcj\u0119 przedstawiciela na spotkaniach biznesowych lub towarzysza w plac\u00f3wkach opieki zdrowotnej. Inne s\u0105 autonomicznymi systemami, kt\u00f3re reaguj\u0105 na sygna\u0142y z otoczenia. Roboty spo\u0142eczne odgrywaj\u0105 wa\u017cn\u0105 rol\u0119 w r\u00f3\u017cnych dziedzinach, takich jak opieka nad osobami starszymi, nauczanie czy zmiana zachowa\u0144. Ich wygl\u0105d ma znaczenie dla interakcji z lud\u017ami, ale kluczow\u0105 rol\u0119 odgrywa tak\u017ce ich wewn\u0119trzna funkcjonalno\u015b\u0107, na przyk\u0142ad zdolno\u015b\u0107 do rozpoznawania nastroj\u00f3w i intencji.<\/p>\n

 <\/p>\n

Rys historyczny<\/b><\/h2>\n
\"\"
Model „\u017c\u00f3\u0142wia” opracowanego przez Williama Greya Waltera<\/figcaption><\/figure>\n

Historia robot\u00f3w spo\u0142ecznych si\u0119ga lat 50., gdy William Grey Walter opracowa\u0142 „\u017c\u00f3\u0142wie”, jednak jako ga\u0142\u0105\u017a robotyki, roboty spo\u0142eczne s\u0105 stosunkowo nowym zjawiskiem. Pocz\u0105tkowo roboty takie by\u0142y przeznaczone do minimalnej interakcji z cz\u0142owiekiem, a raczej do wykonywania zada\u0144, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 niebezpieczne dla ludzi, jak eksploracja g\u0142\u0119bin ocean\u00f3w czy powierzchnia Marsa.<\/p>\n

Roboty anga\u017cuj\u0105ce si\u0119 na poziomie spo\u0142ecznym badacze sztucznej inteligencji i robotyki zacz\u0119li opracowywa\u0107 dopiero od wczesnych lat 90. Wraz z rozwojem technologicznym roboty spo\u0142eczne musia\u0142y zosta\u0107 przystosowane do pracy z lud\u017ami, aby nawi\u0105za\u0107 interakcje spo\u0142eczne. Projektowanie autonomicznego robota spo\u0142ecznego jest szczeg\u00f3lnie trudne, poniewa\u017c robot musi prawid\u0142owo interpretowa\u0107 dzia\u0142ania ludzi i odpowiada\u0107 na nie w\u0142a\u015bciwie, co obecnie jeszcze nie zawsze jest mo\u017cliwe. Wiele robot\u00f3w spo\u0142ecznych jest cz\u0119\u015bciowo lub ca\u0142kowicie zdalnie sterowanych, aby symulowa\u0107 zaawansowane zdolno\u015bci, co pozwala na ocen\u0119 reakcji ludzi na interakcj\u0119 z robotami spo\u0142ecznymi. Metoda ta jest znana jako „Mechanical Turk” lub „Wizard of Oz”.<\/p>\n

 <\/p>\n

Zastosowanie robot\u00f3w spo\u0142ecznych<\/b><\/h2>\n

Roboty spo\u0142eczne znajduj\u0105 zastosowanie w wielu dziedzinach:<\/p>\n

    \n
  • jako towarzysze i wsparcie emocjonalne dla dzieci i doros\u0142ych,<\/li>\n
  • wsparcie w rozwoju dzieci\u0144stwa, w tym terapia autyzmu i uczenie si\u0119 spo\u0142eczno-emocjonalne,<\/li>\n
  • jako terapeutyczne zwierz\u0119ta domowe dla os\u00f3b cierpi\u0105cych na demencj\u0119,<\/li>\n
  • wspomaganie transportu towar\u00f3w w magazynach i fabrykach,<\/li>\n
  • jako platformy badawcze umo\u017cliwiaj\u0105ce naukowcom studiowanie interakcji mi\u0119dzy lud\u017ami a robotami,<\/li>\n
  • obs\u0142uguj\u0105c klient\u00f3w jako konsjer\u017ce w hotelach i innych miejscach publicznych,<\/li>\n
  • wykorzystanie sztucznej inteligencji w smartfonach do us\u0142ug takich jak Siri, kt\u00f3re wspomagaj\u0105 codzienne czynno\u015bci, jak unikanie kork\u00f3w czy planowanie spotka\u0144.<\/li>\n<\/ul>\n

     <\/p>\n

    Przyk\u0142ady robot\u00f3w spo\u0142ecznych<\/b><\/h2>\n
      \n
    • Jennie<\/b> (Tombot) to realistyczny robot-pies, kt\u00f3ry zosta\u0142 stworzony jako narz\u0119dzie terapeutyczne dla os\u00f3b cierpi\u0105cych na demencj\u0119. Wygl\u0105d Jennie zosta\u0142 starannie zaprojektowany tak, aby przypomina\u0142 prawdziwego psa, a jej ruchy i reakcje, aby wydawa\u0142y si\u0119 jak najbardziej autentyczne. Jennie oferuje u\u017cytkownikom towarzystwo, komfort emocjonalny i stymulacj\u0119 sensoryczn\u0105, maj\u0105c na celu popraw\u0119 jako\u015bci \u017cycia os\u00f3b starszych poprzez interakcj\u0119 z robotem.<\/li>\n<\/ul>\n