{"id":5731,"date":"2024-10-17T14:27:32","date_gmt":"2024-10-17T14:27:32","guid":{"rendered":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/?p=5731"},"modified":"2024-10-17T14:48:16","modified_gmt":"2024-10-17T14:48:16","slug":"czy-zadania-domowe-stana-sie-przezytkiem-chatgpt-i-inne-llmy-w-szkole-i-na-studiach-jak-szkolnictwo-przygotowane-jest-na-ai","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/2024\/10\/17\/czy-zadania-domowe-stana-sie-przezytkiem-chatgpt-i-inne-llmy-w-szkole-i-na-studiach-jak-szkolnictwo-przygotowane-jest-na-ai\/","title":{"rendered":"Czy zadania domowe stan\u0105 si\u0119 prze\u017cytkiem? ChatGPT w szkole i na studiach \u2013 jak szkolnictwo przygotowane jest na AI"},"content":{"rendered":"<h4><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Sztuczna inteligencja (AI) odgrywa coraz wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w naszym codziennym \u017cyciu, zmieniaj\u0105c niemal ka\u017cdy jego aspekt, w tym staj\u0105c si\u0119 nieod\u0142\u0105cznym elementem wsp\u00f3\u0142czesnej edukacji. ChatGPT i inne du\u017ce modele j\u0119zykowe (LLM) mog\u0105 pom\u00f3c uczniom w rozwi\u0105zywaniu zada\u0144, pisaniu esej\u00f3w, przygotowaniu prezentacji czy analizie z\u0142o\u017conych problem\u00f3w analitycznych. Czy w takim kontek\u015bcie tradycyjne zadania domowe maj\u0105 jeszcze sens? A mo\u017ce najwy\u017cszy czas na wymy\u015blenie zupe\u0142nie nowych, innowacyjnych sposob\u00f3w nauczania i oceniania?<\/span><\/h4>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><!--more--><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">W tym po\u015bcie porozmawiamy o wp\u0142ywie narz\u0119dzi AI takich jak ChatGPT i inne LLM na procesy edukacyjne, a tak\u017ce zastanowimy si\u0119, jak szko\u0142y i uniwersytety mog\u0105 przygotowa\u0107 si\u0119 na, odbywaj\u0105c\u0105 si\u0119 na naszych oczach, technologiczn\u0105 rewolucj\u0119.<\/span><\/p>\n<figure id=\"attachment_5760\" aria-describedby=\"caption-attachment-5760\" style=\"width: 1024px\" class=\"wp-caption aligncenter\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-5760 size-full\" src=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/5-ways-ai-is-changing-the-education-industry-1-1024x574-1.jpg\" alt=\"Humanoidalny robot pisze skomplikowane dzia\u0142ania geometryczne i algebraiczne kred\u0105 na tablicy.\" width=\"1024\" height=\"574\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/5-ways-ai-is-changing-the-education-industry-1-1024x574-1.jpg 1024w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/5-ways-ai-is-changing-the-education-industry-1-1024x574-1-300x168.jpg 300w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/5-ways-ai-is-changing-the-education-industry-1-1024x574-1-768x431.jpg 768w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-5760\" class=\"wp-caption-text\"><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">\u0179r\u00f3d\u0142o: https:\/\/elearningindustry.com\/ai-is-changing-the-education-industry-5-ways<\/span><\/figcaption><\/figure>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">AI wkracza do szk\u00f3\u0142<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">ChatGPT, jeden z najpopularniejszych du\u017cych modeli j\u0119zykowych AI (Large Language Model &#8211; LLM), wprowadzony zosta\u0142 w listopadzie 2022 roku i niemal od razu zyska\u0142 ogromn\u0105 popularno\u015b\u0107 w\u015br\u00f3d student\u00f3w i uczni\u00f3w na ca\u0142ym \u015bwiecie. Narz\u0119dzie to, opracowane przez OpenAI, umo\u017cliwia generowanie tekstu na poziomie niemal ludzkim (<a href=\"https:\/\/rozmawiajai.pl\/blog\/chatgpt-historia-i-wersje\">RozmawiajAI<\/a>). <strong>Potrafi b\u0142yskawicznie odpowiada\u0107 na pytania, generowa\u0107 teksty i rozwi\u0105zywa\u0107 skomplikowane problemy analityczne.<\/strong> Wszystko to sprawia, \u017ce jest wykorzystywane nie tylko do pisania esej\u00f3w, ale tak\u017ce do rozwi\u0105zywania skomplikowanych zada\u0144 matematycznych, pisania kodu komputerowego, a nawet do nauki j\u0119zyk\u00f3w obcych. Rozwi\u0105zanie to wzbudzi\u0142o jednak tak\u017ce sporo kontrowersji, szczeg\u00f3lnie w \u015brodowisku edukacyjnym (Roose 2023). Wraz z rozwojem AI nauczyciele, uczniowie i studenci staj\u0105 przed nowymi wyzwaniami. Z jednej strony technologia ta posiada ogromny potencja\u0142 jako narz\u0119dzie wspomagaj\u0105ce nauk\u0119, z drugiej jednak budzi obawy zwi\u0105zane z oszustwami akademickimi i zanikiem samodzielno\u015bci w procesie edukacji. <strong>Czy wp\u0142yw narz\u0119dzi generatywnej AI b\u0119dzie dla nas szans\u0105 na rozw\u00f3j nowatorskich metod nauczania czy mo\u017ce jednak ogromnym zagro\u017ceniem dla samego systemu edukacji?<\/strong> W jaki spos\u00f3b szko\u0142y i uniwersytety powinny podej\u015b\u0107 do przystosowania swoich programy, aby maksymalnie wykorzysta\u0107 jej potencja\u0142, jednocze\u015bnie minimalizuj\u0105c ryzyka z ni\u0105 zwi\u0105zane?<\/span><\/p>\n<p><iframe title=\"Is using ChatGPT for school cheating or a new form of learning?\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/R-L37rhDKOc?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Gdzie jeste\u015bmy i dok\u0105d zmierzamy<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Wprowadzenie AI do edukacji, zw\u0142aszcza na poziomie szkolnym, wymaga nowego podej\u015bcia do wielu fundamentalnych aspekt\u00f3w nauczania, takich jak ocenianie i egzekwowanie samodzielno\u015bci w pracach domowych. Zgodnie z artyku\u0142em <strong>&#8222;Don\u2019t Ban ChatGPT in Schools. Teach With It.&#8221; autorstwa Kevina Roose&#8217;a opublikowanym w New York Times<\/strong>, wielu nauczycieli i dydaktyk\u00f3w stoi przed dylematem: zakaza\u0107 u\u017cywania ChatGPT w szko\u0142ach, czy wr\u0119cz przeciwnie, w\u0142\u0105czy\u0107 go do procesu dydaktycznego? Artyku\u0142 przedstawia r\u00f3\u017cnorodne podej\u015bcia do problemu. Autor wspomina o pierwszych reakcjach nowojorskich szk\u00f3\u0142 publicznych, kt\u00f3re w listopadzie zesz\u0142ego roku postanowi\u0142y zakaza\u0107 i blokowa\u0107 u\u017cywanie przez uczni\u00f3w ChatuGPT. Rozwi\u0105zanie to nie przynios\u0142o oczekiwanego rezultatu i, wed\u0142ug autora tekstu, nie jest odpowiednim podej\u015bciem do narastaj\u0105cych niepokoj\u00f3w wok\u00f3\u0142 generatywnej AI w edukacji.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Ethan Mollick, profesor w Wharton School, podkre\u015bla, \u017ce LLM, w tym <strong>narz\u0119dzia takie jak ChatGPT nie znikn\u0105, a b\u0119d\u0105 si\u0119 tylko bardziej rozwija\u0107<\/strong>. Artyku\u0142 wskazuje zatem, \u017ce nauczyciele powinni stara\u0107 si\u0119 dostosowa\u0107 metody dydaktyczne do nowej rzeczywisto\u015bci, w kt\u00f3rej AI b\u0119dzie integraln\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 edukacji. Autor sugeruje, \u017ce <strong>zamiast walczy\u0107 z tym trendem, warto nauczy\u0107 si\u0119 korzysta\u0107 z tych nowych narz\u0119dzi w spos\u00f3b odpowiedzialny<\/strong>, wspieraj\u0105c uczni\u00f3w w wykorzystywaniu AI do rozwijania umiej\u0119tno\u015bci krytycznego my\u015blenia. Widzimy tu zatem spojrzenie na AI jako narz\u0119dzie wspieraj\u0105ce proces uczenia, a nie zagro\u017cenie dla tradycyjnej edukacji\u200b.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Polskie Ministerstwo Edukacji i Nauki (MEiN)<\/strong> <strong>w swoim raporcie \u201eChat GPT w szkole \u2013 szanse i zagro\u017cenia\u201d<\/strong> r\u00f3wnie\u017c wskazuje na potrzeb\u0119 rozwijania umiej\u0119tno\u015bci cyfrowych u uczni\u00f3w, a jednocze\u015bnie podkre\u015bla zagro\u017cenia zwi\u0105zane z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 oszukiwania przy pomocy sztucznej inteligencji. Autor dr Micha\u0142 Machura zwraca uwag\u0119 na potencja\u0142 AI w kontek\u015bcie personalizacji nauki, zw\u0142aszcza dla uczni\u00f3w o specjalnych potrzebach. Mo\u017cemy dzi\u0119ki niej tworzy\u0107 tre\u015bci bardziej zr\u00f3\u017cnicowane i dostosowane do r\u00f3\u017cnych styl\u00f3w uczenia si\u0119, co mo\u017ce wspiera\u0107 nauczycieli w dostosowywaniu materia\u0142\u00f3w do indywidualnych potrzeb uczni\u00f3w. Co wi\u0119cej, <strong>AI nie jest ograniczana &#8222;tradycyjnymi&#8221; sposobami nauczania i mo\u017ce proponowa\u0107 kreatywne rozwi\u0105zania problem\u00f3w, na kt\u00f3re nauczyciel niekoniecznie by wpad\u0142.<\/strong> Jednocze\u015bnie w raporcie podkre\u015blono ryzyka zwi\u0105zane z oszustwami akademickimi oraz trudno\u015bciami w ocenie samodzielno\u015bci pracy uczni\u00f3w\u200b. Jako jeden z g\u0142\u00f3wnych problem\u00f3w, z kt\u00f3rymi musz\u0105 si\u0119 zmierzy\u0107 nauczyciele, autor wskazuje rozr\u00f3\u017cnianie, kt\u00f3re zadania s\u0105 rzeczywi\u015bcie wykonane przez ucznia, a kt\u00f3re wygenerowane przez sztuczn\u0105 inteligencj\u0119. Jako rozwi\u0105zanie proponowane jest zatem wprowadzenie odpowiednich mechanizm\u00f3w kontroli oraz rozw\u00f3j narz\u0119dzi pozwalaj\u0105cych na identyfikacj\u0119 prac tworzonych przy pomocy AI.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Dane opracowane przez <strong>NerdyNav<\/strong> wskazuj\u0105 jak powszechne sta\u0142o si\u0119 u\u017cywanie narz\u0119dzi takich jak ChatGPT. Wed\u0142ug statystyk <strong>43% student\u00f3w przyznawa\u0142o, \u017ce korzysta\u0142o z AI w celach zwi\u0105zanych z nauk\u0105.<\/strong> Z tego 89% u\u017cywa\u0142o go do rozwi\u0105zywania zada\u0144 domowych, 53% do pisania esej\u00f3w, a 48% do rozwi\u0105zywania test\u00f3w (zadanych do domu). Co wi\u0119cej, <strong>21% edukator\u00f3w przyznawa\u0142o, \u017ce tak\u017ce u\u017cywa narz\u0119dzi AI<\/strong>, jako pomocy w przygotowaniu planu lekcji, quiz\u00f3w, czy ocenianiu prac. Mo\u017cemy zak\u0142ada\u0107, \u017ce odsetki te b\u0119d\u0105 z czasem tylko rosn\u0105\u0107. Warto tak\u017ce wspomnie\u0107, \u017ce ankietowani uczniowie deklarowali, \u017ce ChatuGPT rzadko u\u017cywaj\u0105 do oszukiwania w szkole, a najcz\u0119\u015bciej do radzenia sobie z l\u0119kiem, niepokojem i innymi problemami psychicznymi. Z bada\u0144 wynika tak\u017ce, \u017ce <strong>2\/3 nauczycieli deklaruje, \u017ce od czasu pojawienia si\u0119 narz\u0119dzi generatywnej AI mniej ufa swoim uczniom<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><a href=\"https:\/\/nerdynav.com\/chatgpt-cheating-statistics\/#how-many-students-are-using-chatgpt\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone wp-image-5754 size-full\" src=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/chatgpt-cheating-statistics-768x1152.png.webp\" alt=\"Infografika na temat ChatGPT w edukacji: 43% uczni\u00f3w u\u017cywa go, 21% edukator\u00f3w planuje lekcje z jego pomoc\u0105, tylko 2 uniwersytety zakaza\u0142y go, OpenAI wykrywa tylko 26% tekst\u00f3w wygenerowanych przez AI.\" width=\"768\" height=\"1152\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/chatgpt-cheating-statistics-768x1152.png.webp 768w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/chatgpt-cheating-statistics-768x1152.png-200x300.webp 200w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/chatgpt-cheating-statistics-768x1152.png-683x1024.webp 683w\" sizes=\"(max-width: 768px) 100vw, 768px\" \/><\/a><\/span><\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">W obawie przed zagro\u017ceniami<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Zadania domowe od zawsze mia\u0142y na celu utrwalenie wiedzy zdobytej w szkole. Jednak w dobie narz\u0119dzi AI takich jak ChatGPT, ich tradycyjna forma mo\u017ce traci\u0107 na znaczeniu. Zadania takie jak pisanie esej\u00f3w czy rozwi\u0105zywanie problem\u00f3w matematycznych mog\u0105 by\u0107 zautomatyzowane przez sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 w zaledwie kilka sekund. To stawia nauczycieli przed wyzwaniem \u2013 <strong>jak oceni\u0107 samodzielno\u015b\u0107 ucznia, gdy AI mo\u017ce w du\u017cej mierze zast\u0105pi\u0107 jego wysi\u0142ek?<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Wielu nauczycieli i profesor\u00f3w obawia si\u0119, \u017ce narz\u0119dzia takie jak ChatGPT mog\u0105 zmniejsza\u0107 motywacj\u0119 uczni\u00f3w do nauki i samodzielnego my\u015blenia, co w d\u0142u\u017cszej perspektywie mo\u017ce prowadzi\u0107 do os\u0142abienia ich umiej\u0119tno\u015bci krytycznego rozumowania i rozwi\u0105zywania problem\u00f3w. Jak wynika z bada\u0144 MEiN, wielu nauczycieli jest niepewnych, jak oceni\u0107 prace uczni\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 w ca\u0142o\u015bci lub cz\u0119\u015bciowo wygenerowane przez AI. Autor raportu wskazuje ponadto, \u017ce \u201euczniowie korzystaj\u0105cy z narz\u0119dzi AI mog\u0105 odczuwa\u0107 pokus\u0119, by przekaza\u0107 chatbotowi ca\u0142\u0105 prac\u0119 do wykonania. W ten spos\u00f3b jednak nara\u017caj\u0105 si\u0119 na brak rozwoju umiej\u0119tno\u015bci krytycznego my\u015blenia, kt\u00f3re s\u0105 niezb\u0119dne w dzisiejszym \u015bwiecie\u201d (Machura, 2023).<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Cz\u0119\u015b\u0107 instytucji mo\u017ce pr\u00f3bowa\u0107 zareagowa\u0107 na ten problem, zakazuj\u0105c u\u017cywania narz\u0119dzi AI lub przestawiaj\u0105c si\u0119 na pisanie wszelkich prac w klasie<\/strong>. Pod pilnym okiem nauczyciela, uczniowie maj\u0105 by\u0107 zmuszeni do dzia\u0142ania samodzielnie, bez dost\u0119pu do technologii. Czy najlepszym rozwi\u0105zaniem jest zatem powr\u00f3t do \u201eedukacji analogowej\u201d, czas\u00f3w pi\u00f3ra i papieru?<\/span><\/p>\n<p><iframe title=\"Should we let students use ChatGPT? | Natasha Berg | TEDxSioux Falls\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/ogcSQ-cFRVM?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">W poszukiwaniu szans<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Aby odpowiednio zareagowa\u0107 na wyzwania stawiane przez rozw\u00f3j AI w edukacji, konieczna jest zmiana podej\u015bcia do zada\u0144 domowych i wprowadzenie nowych, bardziej z\u0142o\u017conych from nauczania. <strong>Jak wi\u0119c szko\u0142y i uczelnie powinny dostosowa\u0107 swoje programy do nowych technologii?<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Jak sugeruj\u0105 badacze, odpowiednio u\u017cywane AI mo\u017ce by\u0107 wykorzystywane jako narz\u0119dzie wspieraj\u0105ce proces nauki, zamiast go zast\u0119powa\u0107, i otwiera\u0107 drzwi do bardziej spersonalizowanej i anga\u017cuj\u0105cej edukacji. Zamiast tradycyjnych prac pisemnych, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 \u0142atwo zautomatyzowane, nauczyciele powinni <strong>stawia\u0107 na bardziej kreatywne i z\u0142o\u017cone zadania, kt\u00f3re wymagaj\u0105 samodzielnego my\u015blenia i innowacyjno\u015bci<\/strong>. Tradycyjne eseje mog\u0105 by\u0107 zast\u0105pione zadaniami wymagaj\u0105cymi g\u0142\u0119bszej analizy, tw\u00f3rczego my\u015blenia oraz wsp\u00f3\u0142pracy zespo\u0142owej. Przyk\u0142adowo, projektami, kt\u00f3re wymaga\u0142yby od uczni\u00f3w przeanalizowania i om\u00f3wienia w\u0142asnych do\u015bwiadcze\u0144, refleksji na dany temat czy wniosk\u00f3w z przeprowadzonych eksperyment\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Z drugiej strony, AI ma szans\u0119 r\u00f3wnie\u017c zrewolucjonizowa\u0107 spos\u00f3b, w jaki oceniamy uczni\u00f3w. Tradycyjne egzaminy mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 przestarza\u0142e, a <strong>nowe formy oceniania, takie jak projekty grupowe czy prezentacje<\/strong> wspierane przez AI, sta\u0107 si\u0119 norm\u0105. Uczniowie mogliby dzi\u0119ki temu wykorzystywa\u0107 narz\u0119dzia AI do przygotowania swoich prezentacji, a nast\u0119pnie ocenia\u0107 swoje umiej\u0119tno\u015bci w praktyce, co daje im realne umiej\u0119tno\u015bci, kt\u00f3re oka\u017c\u0105 si\u0119 przydatne w przysz\u0142ej karierze.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">AI ma tak\u017ce potencja\u0142 do wsparcia uczni\u00f3w z r\u00f3\u017cnymi potrzebami edukacyjnymi, dla kt\u00f3rych aktualny system edukacyjny jest niekoniecznie ca\u0142kowicie skuteczny . Sztuczna inteligencja <strong>mo\u017ce analizowa\u0107 styl nauki ucznia i dostosowywa\u0107 materia\u0142y do jego potrzeb<\/strong>, co daje nadziej\u0119 na znaczne zwi\u0119kszenie efektywno\u015bci procesu edukacyjnego. Takie podej\u015bcie sprawi, \u017ce nauka stanie si\u0119 bardziej dost\u0119pna i dostosowana do konkretnych wymaga\u0144 ka\u017cdego ucznia, co w efekcie wspiera r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 i integracj\u0119 w klasach. <strong>Nauczyciele mogliby zatem wykorzystywa\u0107 AI do tworzenia spersonalizowanych program\u00f3w nauczania<\/strong>. Dzi\u0119ki temu uczniowie mieliby szanse pracowa\u0107 w swoim tempie, co powinno zwi\u0119kszy\u0107 ich zaanga\u017cowanie i motywacj\u0119. Dodatkowo ChatGPT mo\u017ce wspiera\u0107 nauczycieli w procesie identyfikacji potencjalnych problem\u00f3w zwi\u0105zanych z prac\u0105 uczni\u00f3w, a tak\u017ce proponowa\u0107 dodatkowe tre\u015bci czy metody pracy z danym uczniem.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Wa\u017cnym aspektem jest r\u00f3wnie\u017c<strong> edukacja uczni\u00f3w na temat odpowiedzialnego korzystania z AI<\/strong>. Jak zauwa\u017caj\u0105 naukowcy z Politechniki Wroc\u0142awskiej, AI nie zawsze potrafi oceni\u0107 warto\u015bci \u017ar\u00f3de\u0142, a jej odpowiedzi mog\u0105 by\u0107 b\u0142\u0119dne. Dlatego kluczowe jest rozwijanie u uczni\u00f3w umiej\u0119tno\u015bci krytycznego my\u015blenia. Uczniowie powinni by\u0107 zach\u0119cani do <strong>analizowania odpowiedzi generowanych przez AI<\/strong> oraz do ich weryfikacji w innych \u017ar\u00f3d\u0142ach. Zg\u0142oszenie uwag do tre\u015bci AI i ocena ich trafno\u015bci mog\u0105 stanowi\u0107 nie tylko \u0107wiczenie umiej\u0119tno\u015bci krytycznego my\u015blenia, ale tak\u017ce wprowadzenie dyskusji na temat r\u00f3l, jakie odgrywaj\u0105 AI w naszych \u017cyciu oraz w edukacji. Uczniowie mog\u0105 uczy\u0107 si\u0119, jak r\u00f3\u017cne czynniki wp\u0142ywaj\u0105 na wyniki generowane przez AI oraz w jaki spos\u00f3b formu\u0142owa\u0107 pytania, aby uzyska\u0107 bardziej precyzyjne odpowiedzi. <strong>Kluczowe b\u0119dzie przekazanie uczniom, jak rozpoznawa\u0107 warto\u015bciowe \u017ar\u00f3d\u0142a informacji oraz jak je weryfikowa\u0107.<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Zamiast zakazywa\u0107 narz\u0119dzi takich jak ChatGPT, szko\u0142y mog\u0105 zdecydowa\u0107 si\u0119 na wprowadzenie kodeksy post\u0119powania, kt\u00f3re okre\u015blaj\u0105, kiedy i jak narz\u0119dzia AI mog\u0105 by\u0107 wykorzystywane w procesie nauki. Takie podej\u015bcie pomog\u0142oby nie tylko zminimalizowa\u0107 ryzyko oszustw akademickich, ale r\u00f3wnie\u017c skutkowa\u0107 rozwijaniem w uczniach umiej\u0119tno\u015bci krytycznego my\u015blenia i\u00a0 oceny jako\u015bci tre\u015bci generowanych przez LLM\u200b.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">AI zmieni u\u017cyteczno\u015b\u0107 i warto\u015b\u0107 rynkow\u0105 kompetencji nabywanych w procesie edukacji. Najbardziej racjonaln\u0105 strategi\u0105 dla uczni\u00f3w i student\u00f3w jest zatem zdobywanie szerokiego wykszta\u0142cenia, wykraczaj\u0105cego poza sztywne ramy podstaw programowych, obejmuj\u0105ce r\u00f3\u017cnorakie kompetencje. Warto przytoczy\u0107 w tym miejscu<strong> rekomendacje Sekcji Edukacji Cyfrowej Komitetu Informatyki Polskiej Akademii Nauk w zakresie modernizacji polskich szk\u00f3\u0142 w obliczu upowszechnienia rozwi\u0105za\u0144 sztucznej inteligencji<\/strong>:<\/span><\/p>\n<ul>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">zmiana paradygmatu dydaktycznego szko\u0142y, upowszechnienie aktywizuj\u0105cych metod nauczania i uczenia si\u0119, odchodzenie od jednokierunkowego, odtw\u00f3rczego przekazu informacji;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">mobilizacja uczni\u00f3w do kreatywno\u015bci i definiowania w\u0142asnych \u015bcie\u017cek rozwoju osobistego oraz poszanowania dla w\u0142asno\u015bci intelektualnej;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">wzmacnianie empatii, wsp\u00f3\u0142pracy i interakcji w trakcie nauki;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">otwarcie si\u0119 na partner\u00f3w zewn\u0119trznych: np. organizacje pozarz\u0105dowe, firmy sektora ICT i inne, szko\u0142y wy\u017csze;<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">popularyzacj\u0119 krytycznego my\u015blenia w analizach tre\u015bci edukacyjnych.<\/span><\/li>\n<\/ul>\n<figure id=\"attachment_5790\" aria-describedby=\"caption-attachment-5790\" style=\"width: 1016px\" class=\"wp-caption alignnone\"><img decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-5790\" src=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/gr1.jpeg\" alt=\"\" width=\"1016\" height=\"625\" srcset=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/gr1.jpeg 1016w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/gr1-300x185.jpeg 300w, https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/gr1-768x472.jpeg 768w\" sizes=\"(max-width: 1016px) 100vw, 1016px\" \/><figcaption id=\"caption-attachment-5790\" class=\"wp-caption-text\">\u0179r\u00f3d\u0142o: https:\/\/www.elsevier.es\/es-revista-medicina-clinica-practica-5-articulo-application-artificial-intelligence-in-medical-S2603924923000605<\/figcaption><\/figure>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Zadawa\u0107 czy nie zadawa\u0107; oto jest pytanie<\/span><\/h3>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Sztuczna inteligencja, zw\u0142aszcza w postaci narz\u0119dzi takich jak ChatGPT, ma potencja\u0142, aby diametralnie zmieni\u0107 oblicze wsp\u00f3\u0142czesnej edukacji. Cho\u0107 AI mo\u017ce wspiera\u0107 proces nauczania, rodzi r\u00f3wnie\u017c powa\u017cne wyzwania zwi\u0105zane z samodzielno\u015bci\u0105 i krytycznym my\u015bleniem uczni\u00f3w. Szkolnictwo stoi zatem przed wielkimi wyzwaniami, ale i szansami. <strong>Edukacja przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie wymaga\u0107 nowego podej\u015bcia<\/strong>, kt\u00f3re zintegrowa\u0142oby nowoczesne technologie z tradycyjnymi metodami nauczania. Kluczowym dla przysz\u0142o\u015bci edukacji w erze sztucznej inteligencji \u00a0wydaje si\u0119 wprowadzenie bardziej z\u0142o\u017conych, kreatywnych form edukacji, kt\u00f3re s\u0105 mniej podatne na automatyzacj\u0119, a r\u00f3wnocze\u015bnie stymuluj\u0105 uczni\u00f3w do samodzielnego my\u015blenia. <strong>Z odpowiednim podej\u015bciem, zar\u00f3wno uczniowie, jak i nauczyciele mog\u0105 odnie\u015b\u0107 korzy\u015bci z rewolucji, jak\u0105 przynosi AI<\/strong>. Zamiast zakazywa\u0107 korzystania z narz\u0119dzi takich jak ChatGPT, szko\u0142y i uniwersytety powinny uczy\u0107 odpowiedzialnego i efektywnego korzystania z AI, promuj\u0105c samodzielne my\u015blenie i kreatywno\u015b\u0107 uczni\u00f3w.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Zatem czy w nowoczesnych realiach zadania domowe wci\u0105\u017c maj\u0105 sens? Uwa\u017cam, \u017ce samo pytanie wymaga przemy\u015blenia i przedefiniowania. <strong>Pojawienie si\u0119 narz\u0119dzi AI w edukacji to nie tylko ogromna innowacja technologiczna, ale tak\u017ce okazja do przemy\u015blenia skuteczno\u015bci dotychczasowych metod nauczania<\/strong>. Przyszed\u0142 czas na ewaluacje tradycyjnych metod dydaktycznych i ocen\u0119 ich rzeczywistego prze\u0142o\u017cenia na wiedz\u0119 i korzy\u015bci zar\u00f3wno dla uczni\u00f3w jak i nauczycieli. Badacze, decydenci, edukatorzy i dydaktycy musz\u0105 zrewidowa\u0107 swoje dotychczasowe podej\u015bcia do edukacji i dostosowa\u0107 je do nowych reali\u00f3w, w kt\u00f3rych co raz wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 odgrywa sztuczna inteligencja.<\/span><\/p>\n<p><iframe title=\"AI can do your homework. Now what?\" width=\"600\" height=\"338\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/bEJ0_TVXh-I?feature=oembed\" frameborder=\"0\" allow=\"accelerometer; autoplay; clipboard-write; encrypted-media; gyroscope; picture-in-picture; web-share\" referrerpolicy=\"strict-origin-when-cross-origin\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<hr \/>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Czytelnia:<\/strong><\/span><\/h3>\n<ul>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><a href=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/AI_Rekomendacje_8.12.2023.pdf\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Rekomendacje Sekcji Edukacji Cyfrowej Komitetu Informatyki Polskiej Akademii Nauk<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><a href=\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Chat_GPT-w_szkole_Szanse_i_zagrozenia.pdf\">Chat GPT w szkole Szanse i zagro\u017cenia<\/a><\/span><\/li>\n<\/ul>\n<h3><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\"><strong>Bibliografia<\/strong><\/span><\/h3>\n<ol>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Roose, K. (2023). Don\u2019t Ban ChatGPT in Schools. Teach With It. New York Times. <a href=\"https:\/\/www.nytimes.com\/2023\/01\/12\/technology\/chatgpt-schools-teachers.html\">Link<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Heaven, W. D, (2023). ChatGPT Will Change Education, Not Destroy It. MIT Technology Review. <a href=\"https:\/\/www.technologyreview.com\/2023\/04\/06\/1071059\/chatgpt-change-not-destroy-education-openai\/\">Link<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">Machura, M. (2023). Chat GPT w szkole: Szanse i zagro\u017cenia. Ministerstwo Edukacji i Nauki. <a href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/ai\/chat-gpt-w-szkole-szanse-i-zagrozenia\">Link<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">SEC KI PAN. (2023). Modernizacyjna transformacja polskich szk\u00f3\u0142 w \u015brodowisku cyfrowym w kontek\u015bcie upowszechnienia rozwi\u0105za\u0144 sztucznej inteligencji.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">NerdyNav. (2023). ChatGPT Cheating Statistics. <a href=\"https:\/\/nerdynav.com\/chatgpt-cheating-statistics\">Link<\/a><\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: arial, helvetica, sans-serif\">RozmawiajAI. (2024). ChatGPT \u2013 historia i wersje. <a href=\"https:\/\/rozmawiajai.pl\/blog\/chatgpt-historia-i-wersje\">Link<\/a><\/span><\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sztuczna inteligencja (AI) odgrywa coraz wi\u0119ksz\u0105 rol\u0119 w naszym codziennym \u017cyciu, zmieniaj\u0105c niemal ka\u017cdy jego aspekt, w tym staj\u0105c si\u0119 nieod\u0142\u0105cznym elementem wsp\u00f3\u0142czesnej edukacji. ChatGPT i inne du\u017ce modele j\u0119zykowe (LLM) mog\u0105 pom\u00f3c uczniom w rozwi\u0105zywaniu zada\u0144, pisaniu esej\u00f3w, przygotowaniu prezentacji czy analizie z\u0142o\u017conych problem\u00f3w analitycznych. Czy w takim kontek\u015bcie tradycyjne zadania domowe maj\u0105 jeszcze [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":220,"featured_media":5727,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[437],"tags":[15,246,439,268,12,423,442,443,13,441],"class_list":["post-5731","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-socjologia-uj-2024-25","tag-ai","tag-chatgpt","tag-digitalizacja","tag-edukacja","tag-etyka","tag-innowacje","tag-oszukiwanie","tag-samodzielnosc","tag-spoleczenstwo","tag-szkolnictwo"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2024\/10\/Projekt-bez-nazwy-2.png","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5731","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/220"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5731"}],"version-history":[{"count":43,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5731\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5792,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5731\/revisions\/5792"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5727"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5731"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5731"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5731"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}