![\"\"](\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/CCTV-300x200.png\")
<\/p>\n
https:\/\/time.com\/collection\/davos-2019\/5502592\/china-social-credit-score\/ Pr\u00f3buj\u0105c okre\u015bli\u0107 granic\u0119, kt\u00f3rej czynno\u015bci prewencyjne i nadzorcze nie powinny przekracza\u0107, cz\u0119sto nawi\u0105zujemy do poj\u0119\u0107 wolno\u015bci obywatelskich, praw cz\u0142owieka czy prawa do prywatno\u015bci. Robimy to nieraz korzystaj\u0105c z nich nie jako przyj\u0119tego w naszym kraju ustawodawstwa, ale jako z symbolu naszych przekona\u0144 co do wolno\u015bci jaka wed\u0142ug nas powinna by\u0107 dana cz\u0142owiekowi. Dyskusja na temat praw cz\u0142owieka jest oczywi\u015bcie wci\u0105\u017c potrzebna; Mimo to dobrze jest zna\u0107 prawny status nadanych nam lub uznanych przez pa\u0144stwo wolno\u015bci. Z perspektywy prawnej w Polsce uznaje i przestrzega si\u0119 szereg dokument\u00f3w okre\u015blaj\u0105cych te aspekty \u017cycia obywateli, wybrane fragmenty z nich to (chronologicznie po wej\u015bciu w \u017cycie):<\/span><\/p>\n <\/p>\n \u201cNo one shall be subjected to arbitrary interference with his privacy, family, home or correspondence<\/span>, nor to attacks upon his honour and reputation. Everyone has the right to the protection of the law against such interference or attacks.\u201d<\/span><\/p>\n <\/li>\n \u201c1.\u00a0 Ka\u017cdy ma prawo do poszanowania swojego \u017cycia prywatnego i rodzinnego, swojego mieszkania i swojej korespondencji. <\/p>\n Art. 47<\/b> Art. 51 pkt 2<\/b> <\/li>\n Art. 4 ust. 4<\/b> <\/p>\n Zakazy:<\/span><\/p>\n Art. 5 ust. 1c Art. 5 ust. 1c <\/p>\n Na przedstawionych wy\u017cej fragmentach akt\u00f3w prawnych wida\u0107 pr\u00f3b\u0119 znalezienia przez prawodawc\u00f3w balansu pomi\u0119dzy zapewnieniem jak najwi\u0119kszej wolno\u015bci obywatelom a utrzymaniem bezpiecze\u0144stwa i dope\u0142nieniem sprawiedliwo\u015bci. Trzeba jednak zauwa\u017cy\u0107, \u017ce mimo i\u017c z czasem prawa zyskuj\u0105 na precyzji, pozostaj\u0105 w nich pola do interpretacji i punkty, kt\u00f3re mog\u0105 by\u0107 potencjalnie omijane czy to przez organizacje rz\u0105dowe czy prywatne. Znaj\u0105c swoje prawa mo\u017cemy bardziej konstruktywnie rozmawia\u0107 o rozszerzeniu praw cz\u0142owieka, rozpoznawa\u0107 praktyki, kt\u00f3re nie s\u0105 z nimi zgodne, oraz spogl\u0105da\u0107 na polityk\u0119 innych kraj\u00f3w i \u015bwiadomie obserwowa\u0107 skutki praw odmiennych od naszych.<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n Tego typu podej\u015bcie, znane jako <\/span>predictive policing<\/b>, polega na analizie danych historycznych w celu przewidywania, gdzie mo\u017ce doj\u015b\u0107 do przest\u0119pstw, i kt\u00f3re osoby nale\u017cy uzna\u0107 za \u201ewysokiego ryzyka\u201d. Cho\u0107 brzmi to jak racjonalne i przydatne narz\u0119dzie, rzeczywisto\u015b\u0107 okazuje si\u0119 bardziej problematyczna \u2013 efektywno\u015bci algorytm\u00f3w tego typu opiera si\u0119 niemal ca\u0142kowicie na jako\u015bci danych do niego dostarczonych. Poszukuj\u0105c potrzebnych danych tw\u00f3rcy zmuszeni s\u0105 do korzystania z danych historycznych, kt\u00f3rych jako\u015b\u0107 cz\u0119sto nie jest \u0142atwa do zweryfikowania. Mo\u017ce si\u0119 wi\u0119c zdarzy\u0107, \u017ce system powstaje na podstawie <\/span>stronniczych danych<\/b>, co z kolej mo\u017ce skutkowa\u0107 <\/span>profilowaniem rasowym<\/b> i stygmatyzacj\u0105 okre\u015blonych grup spo\u0142ecznych.<\/span><\/p>\n Jednym z najbardziej znanych przyk\u0142ad\u00f3w oprogramowania, kt\u00f3re mo\u017ce zosta\u0107 zaklasyfikowane jako predictive policing jest system COMPAS (Correctional Offender Management Profiling for Alternative Sanctions), u\u017cywany przez cz\u0119\u015b\u0107 s\u0105d\u00f3w w USA do oceny ryzyka recydywy, kt\u00f3ry zyska\u0142 na popularno\u015bci po 2010 roku. Wok\u00f3\u0142 tego systemu przez lata ci\u0105gnie si\u0119 debata nad jego skuteczno\u015bci\u0105 i sk\u0142onno\u015bci\u0105 do nier\u00f3wnego traktowania mniejszo\u015bci etnicznych, kt\u00f3ra to zosta\u0142a rozpocz\u0119ta w momencie gdy ProPublica (organizacja dziennikarstwa \u015bledczego) opublikowa\u0142a bardzo krytyczn\u0105 analiz\u0119 jego dzia\u0142ania. Wed\u0142ug niej algorytm niemal dwukrotnie cz\u0119\u015bciej klasyfikowa\u0142 czarnosk\u00f3rych oskar\u017conych jako osoby wysokiego ryzyka, nawet je\u015bli nie pope\u0142niali ponownie przest\u0119pstw. Z kolei biali sprawcy, kt\u00f3rzy faktycznie wracali na drog\u0119 przest\u0119pstwa, byli cz\u0119\u015bciej oceniani jako \u201eniskie ryzyko\u201d. Firma odpowiedzialna za ten system Northpointe Inc., b\u0119d\u0105ca teraz cz\u0119\u015bci\u0105 Equivant, wystosowa\u0142a odpowied\u017a krytykuj\u0105c\u0105 metodologi\u0119 analizy i zapewniaj\u0105c, \u017ce przynale\u017cno\u015b\u0107 do konkretnej grupy etnicznej nie jest brana pod uwag\u0119 podczas wyliczania oceny ryzyka. Z czasem pojawia\u0142y si\u0119 kolejne analizy, cz\u0119\u015b\u0107 na korzy\u015b\u0107 skuteczno\u015bci algorytmu, cz\u0119\u015b\u0107 na niekorzy\u015b\u0107. Debata publiczna wok\u00f3\u0142 tego systemu sprowokowa\u0142a ustawodawstwo do rozpocz\u0119cia regulacji tego typu oprogramowania, zaczynaj\u0105c od dodania do oceny ryzyka informacji, \u017ce nale\u017cy bra\u0107 t\u0105 ocen\u0119 jako wskaz\u00f3wk\u0119, nie za\u015b prawd\u0119, mi\u0119dzy innymi dlatego, \u017ce algorytm wykorzystany w systemie jest tajemnic\u0105 firmow\u0105 i nie ma pewno\u015bci, \u017ce nie narusza prawa do rzetelnego procesu.\u00a0<\/span><\/p>\n <\/p>\n Francja jako gospodarz igrzysk olimpijskich 2024 nie tylko buduje stadiony, ale te\u017c rozwija… sztuczn\u0105 inteligencj\u0119 do nadzorowania t\u0142umu. W 2023 roku francuski parlament przyj\u0105\u0142 ustaw\u0119, kt\u00f3ra pozwala na stosowanie system\u00f3w AI do monitorowania przestrzeni publicznych w czasie rzeczywistym. Co to oznacza w praktyce?<\/span><\/p>\n Nie chodzi jeszcze o pe\u0142ne rozpoznawanie twarzy (chocia\u017c niekt\u00f3rzy podejrzewaj\u0105, \u017ce to kwestia czasu), ale o analiz\u0119 tzw. \u201enietypowych zachowa\u0144\u201d \u2013 biegania, paniki, pozostawionego baga\u017cu czy t\u0142um\u00f3w gromadz\u0105cych si\u0119 w miejscach, gdzie nie powinno ich by\u0107. Wszystko to w imi\u0119 prewencji i szybkiego reagowania.<\/span><\/p>\n https:\/\/wyborcza.pl\/7%2C82983%2C29697404%2Cigrzyska-olimpijskie-w-paryzu-pod-czujnym-okiem-sztucznej-inteligencji.html<\/span><\/i><\/p>\n Jednak wiele \u015brodowisk obywatelskich bije na alarm. Organizacje takie jak <\/span>La Quadrature du Net<\/b>, <\/span>Amnesty International<\/b> czy <\/span>Ligue des Droits de l\u2019Homme<\/b> ostrzegaj\u0105, \u017ce ustawa tworzy niebezpieczny precedens. W ich ocenie igrzyska mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 punktem zwrotnym \u2013 \u201epoligonem do\u015bwiadczalnym\u201d dla technologii nadzoru, kt\u00f3ra po zako\u0144czeniu wydarzenia pozostanie z nami na sta\u0142e. Pojawia si\u0119 pytanie: je\u015bli system oka\u017ce si\u0119 skuteczny, to czy politycy rzeczywi\u015bcie zrezygnuj\u0105 z jego dalszego stosowania?<\/span><\/p>\n Francuski urz\u0105d ochrony danych osobowych (CNIL) w swojej opinii r\u00f3wnie\u017c wyrazi\u0142 zaniepokojenie, apeluj\u0105c o bardziej precyzyjne zdefiniowanie \u201enietypowych zachowa\u0144\u201d, regularne audyty i ograniczenia czasowe. W przeciwnym razie \u2013 jak zauwa\u017cyli eksperci \u2013 mo\u017ce doj\u015b\u0107 do sytuacji, w kt\u00f3rej obywatel b\u0119dzie nieustannie oceniany przez maszyn\u0119, nie maj\u0105c \u015bwiadomo\u015bci, \u017ce podlega analizie, ani mo\u017cliwo\u015bci zakwestionowania tej analizy.<\/span><\/p>\n Z jednej strony rozumiemy, \u017ce organizacja wydarzenia na skal\u0119 igrzysk wymaga nadzwyczajnych \u015brodk\u00f3w bezpiecze\u0144stwa. Z drugiej jednak \u2013 nie mo\u017cna zgodzi\u0107 si\u0119 na to, by pod has\u0142em \u201etymczasowo\u015bci\u201d instalowa\u0107 fundamenty pod trwa\u0142\u0105 infrastruktur\u0119 algorytmicznego nadzoru. Demokracja nie dzia\u0142a dobrze w cieniu kamer, kt\u00f3re \u2013 nawet je\u015bli nie patrz\u0105 w twarz \u2013 \u015bledz\u0105 ka\u017cdy ruch.<\/span><\/p>\n <\/p>\n Nie tylko Francja si\u0119ga po algorytmy sztucznej inteligencji w imi\u0119 bezpiecze\u0144stwa. W Wielkiej Brytanii Ministerstwo Spraw Wewn\u0119trznych (Home Office) wsp\u00f3lnie z firm\u0105 technologiczno-badawcz\u0105 ASI Data Science opracowa\u0142o w 2018 roku system sztucznej inteligencji zdolny do automatycznego wykrywania materia\u0142\u00f3w propagandowych publikowanych przez tzw. Pa\u0144stwo Islamskie (ISIS). Algorytm zosta\u0142 przeszkolony na bazie ponad tysi\u0105ca prawdziwych materia\u0142\u00f3w wideo wykorzystywanych przez d\u017cihadyst\u00f3w do rekrutacji i szerzenia nienawi\u015bci. Umo\u017cliwia to analiz\u0119 zar\u00f3wno zawarto\u015bci wizualnej, jak i d\u017awi\u0119kowej, a tak\u017ce metadanych \u2013 takich jak d\u0142ugo\u015b\u0107 filmu, j\u0119zyk narracji czy typowe schematy monta\u017cu.<\/span><\/p>\n Wed\u0142ug danych udost\u0119pnionych przez Home Office, algorytm osi\u0105ga skuteczno\u015b\u0107 rz\u0119du 94% w wykrywaniu tre\u015bci ekstremistycznych przy marginesie b\u0142\u0119du wynosz\u0105cym zaledwie 0,005%. System dzia\u0142a w czasie rzeczywistym i mo\u017ce zosta\u0107 zintegrowany z zapleczem technologicznym dowolnej platformy internetowej, umo\u017cliwiaj\u0105c automatyczne blokowanie przesy\u0142anych materia\u0142\u00f3w zanim jeszcze trafi\u0105 do sieci.<\/span><\/p>\n Projekt mia\u0142 na celu nie tylko zwi\u0119kszenie bezpiecze\u0144stwa, ale te\u017c wyr\u00f3wnanie technologicznych szans \u2013 podczas gdy du\u017ce serwisy spo\u0142eczno\u015bciowe jak YouTube czy Facebook dysponuj\u0105 w\u0142asnymi narz\u0119dziami moderacyjnymi, mniejsze platformy cz\u0119sto staj\u0105 si\u0119 celem kampanii dezinformacyjnych i propagandowych. Brytyjski rz\u0105d zapewnia, \u017ce rozwi\u0105zanie mo\u017ce zosta\u0107 udost\u0119pnione tym mniejszym podmiotom nieodp\u0142atnie.<\/span><\/p>\n Cho\u0107 technologia zyska\u0142a uznanie ekspert\u00f3w ds. bezpiecze\u0144stwa, organizacje obywatelskie \u2013 jak Open Rights Group \u2013 ostrzegaj\u0105 przed brakiem przejrzysto\u015bci i ryzykiem nadu\u017cy\u0107. Kluczowe jest, by takie systemy dzia\u0142a\u0142y w spos\u00f3b transparentny i podlega\u0142y demokratycznej kontroli.<\/span><\/p>\n <\/p>\n <\/p>\n \u0179r\u00f3d\u0142a:<\/span><\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" SI jako str\u00f3\u017c porz\u0105dku Automatyczne systemy wykrywania przest\u0119pstw i niewyra\u017ana granica mi\u0119dzy prewencj\u0105 a naruszeniem wolno\u015bci obywatelskich Sztuczna inteligencja coraz cz\u0119\u015bciej staje si\u0119 narz\u0119dziem wykorzystywanym przez s\u0142u\u017cby pa\u0144stwowe r\u00f3\u017cnych kraj\u00f3w w celu rozpoznawaniu zagro\u017ce\u0144 publicznych i prowadzenia post\u0119powania karnego. Mo\u017ce ona pomaga\u0107 przy okre\u015blaniu podejrzanego czy miejsca zdarzenia, ale tak\u017ce s\u0142u\u017cy\u0107 do profilowania ludzi ze […]<\/p>\n","protected":false},"author":323,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[470],"tags":[],"class_list":["post-7305","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-agh-2024-25"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7305","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/323"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7305"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7305\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7433,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7305\/revisions\/7433"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7305"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7305"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7305"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/span><\/i><\/p>\nWolno\u015bci obywatelskie, prawa cz\u0142owieka a inwigilacja<\/b><\/h3>\n
\n
Powszechna Deklaracja Praw Cz\u0142owieka (ONZ 1948) Art.13<\/b>
\n<\/span><\/h4>\nEuropejska Konwencja Praw Cz\u0142owieka (Rada Europy 1953) Art. 8
\n<\/b><\/h4>\n
\n2.\u00a0 Niedopuszczalna jest ingerencja w\u0142adzy publicznej w korzystanie z tego prawa, z wyj\u0105tkiem przypadk\u00f3w przewidzianych przez ustaw\u0119 i koniecznych w demokratycznym spo\u0142ecze\u0144stwie<\/span> z uwagi na bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwowe, bezpiecze\u0144stwo publiczne lub dobrobyt gospodarczy kraju, ochron\u0119 porz\u0105dku i zapobieganie przest\u0119pstwom, ochron\u0119 zdrowia i moralno\u015bci lub ochron\u0119 praw i wolno\u015bci innych os\u00f3b.\u201c<\/li>\n<\/ul>\n\n
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej<\/b><\/h4>\n
\n<\/span>\u201c <\/span>Ka\u017cdy ma prawo do ochrony prawnej \u017cycia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz do decydowania o swoim \u017cyciu osobistym.<\/span>\u201d<\/span>
\n<\/span>
\nArt. 49
\n<\/b>\u201cZapewnia si\u0119 wolno\u015b\u0107 i ochron\u0119 tajemnicy komunikowania si\u0119<\/span>. Ich ograniczenie mo\u017ce nast\u0105pi\u0107 jedynie w przypadkach okre\u015blonych w ustawie i w spos\u00f3b w niej okre\u015blony.\u201d<\/p>\n
\n<\/span>\u201cW\u0142adze publiczne nie mog\u0105 pozyskiwa\u0107, gromadzi\u0107 i udost\u0119pnia\u0107 innych informacji o obywatelach ni\u017c niezb\u0119dne w demokratycznym pa\u0144stwie prawnym.<\/span>\u201d<\/span><\/p>\nRODO<\/b><\/h4>\n
\n<\/b>\u201c \u201cprofilowanie\u201d oznacza dowoln\u0105 form\u0119 zautomatyzowanego przetwarzania danych osobowych, kt\u00f3re polega na wykorzystaniu danych osobowych do oceny niekt\u00f3rych czynnik\u00f3w osobowych osoby fizycznej, w szczeg\u00f3lno\u015bci do analizy lub prognozy aspekt\u00f3w dotycz\u0105cych efekt\u00f3w pracy tej osoby fizycznej, jej sytuacji ekonomicznej, zdrowia, osobistych preferencji, zainteresowa\u0144, wiarygodno\u015bci, zachowania, lokalizacji lub przemieszczania si\u0119;\u201d<\/span>
\n<\/span>
\n<\/span>Art. 22 ust. 1<\/b>
\n<\/span>\u201cOsoba, kt\u00f3rej dane dotycz\u0105, ma prawo do tego, by nie podlega\u0107 decyzji, kt\u00f3ra opiera si\u0119 wy\u0142\u0105cznie na zautomatyzowanym przetwarzaniu<\/span>, w tym profilowaniu, i wywo\u0142uje wobec tej osoby skutki prawne lub w podobny spos\u00f3b istotnie na ni\u0105 wp\u0142ywa.\u201d<\/span>
\n<\/span>
\n<\/span>Art. 22 ust. 2<\/b>
\n<\/span>\u201c <\/span>Ust. 1 nie ma zastosowania, je\u017celi ta decyzja:<\/span>
\na) jest niezb\u0119dna do zawarcia lub wykonania umowy<\/span> mi\u0119dzy osob\u0105, kt\u00f3rej dane dotycz\u0105, a administratorem;
\nb) jest dozwolona prawem Unii lub prawem pa\u0144stwa cz\u0142onkowskiego, kt\u00f3remu podlega administrator i kt\u00f3re przewiduje w\u0142a\u015bciwe \u015brodki ochrony praw, wolno\u015bci i prawnie uzasadnionych interes\u00f3w osoby, kt\u00f3rej dane dotycz\u0105; lub
\nc) opiera si\u0119 na wyra\u017anej zgodzie osoby, kt\u00f3rej dane dotycz\u0105.<\/span>\u201d<\/li>\n<\/ul>\n\n
AI ACT (Uchwalony w 2024, jeszcze nie w pe\u0142ni obowi\u0105zuj\u0105cy)<\/b>
\n<\/span><\/h4>\n
\n<\/b>\u201c Wprowadzania do obrotu, oddawania do u\u017cytku lub wykorzystywania system\u00f3w AI na potrzeby oceny lub klasyfikacji os\u00f3b fizycznych lub grup os\u00f3b<\/span> prowadzonej przez okre\u015blony czas na podstawie ich zachowania spo\u0142ecznego<\/span> lub znanych, wywnioskowanych lub przewidywanych cech osobistych lub cech osobowo\u015bci, kiedy to scoring spo\u0142eczny prowadzi do jednego lub obu z nast\u0119puj\u0105cych skutk\u00f3w<\/span>:
\n(i) krzywdz\u0105cego lub niekorzystnego traktowania<\/span> niekt\u00f3rych os\u00f3b fizycznych lub grup os\u00f3b w kontekstach spo\u0142ecznych, kt\u00f3re nie s\u0105 zwi\u0105zane z kontekstami, w kt\u00f3rych pierwotnie wygenerowano lub zebrano dane;<\/span>
\n(ii) krzywdz\u0105cego lub niekorzystnego traktowania niekt\u00f3rych os\u00f3b fizycznych lub grup os\u00f3b, kt\u00f3re jest nieuzasadnione lub nieproporcjonalne do ich zachowania spo\u0142ecznego lub jego wagi;<\/span>\u201d<\/p>\n
\n<\/b>\u201c Wprowadzania do obrotu, oddawania do u\u017cytku w tym konkretnym celu lub wykorzystywania systemu AI do przeprowadzania ocen ryzyka w odniesieniu do os\u00f3b fizycznych, by oceni\u0107 lub przewidzie\u0107 ryzyko pope\u0142nienia przest\u0119pstwa przez osob\u0119 fizyczn\u0105, wy\u0142\u0105cznie na podstawie profilowania osoby fizycznej<\/span> lub oceny jej cech osobowo\u015bci i cech charakterystycznych; zakaz ten nie ma zastosowania do system\u00f3w AI wykorzystywanych do wspierania dokonywanej przez cz\u0142owieka oceny udzia\u0142u danej osoby w dzia\u0142alno\u015bci przest\u0119pczej<\/span>, kt\u00f3ra to ocena opiera si\u0119 ju\u017c na obiektywnych i weryfikowalnych faktach bezpo\u015brednio zwi\u0105zanych z dzia\u0142alno\u015bci\u0105 przest\u0119pcz\u0105;\u201c<\/li>\n<\/ul>\nChiny – \u015brodki \u201cutrzymania stabilno\u015bci\u201d<\/b><\/h3>\n
\n<\/span>Gdy mowa o pa\u0144stwowym nadzorze, jednym z pierwszych kraj\u00f3w, kt\u00f3re przychodz\u0105 na my\u015bl, jest Chi\u0144ska Republika Ludowa. Historia tego nadzoru w r\u00f3\u017cnych formach by\u0142a znana \u015bwiatu ju\u017c od utworzenia republiki w 1949, natomiast post\u0119p technologiczny zaoferowa\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 nasilenia tego przedsi\u0119wzi\u0119cia na masow\u0105 skal\u0119. Na pocz\u0105tku obecnego stulecia rozpocz\u0119to tworzenie systemu nadzoru z wykorzystaniem kamer w miejscach publicznych nazywanego cz\u0119sto Skynet<\/strong>. <\/span>
\n<\/span>
\n<\/span>W 2013 roku wed\u0142ug miejscowych medi\u00f3w na terenie ca\u0142ych Chin mia\u0142o by\u0107 ju\u017c rozmieszczone 20 milion\u00f3w kamer<\/strong>. W 2019 roku New York Times m\u00f3wi o estymacji rozmiaru siatki monitoringu na poziomie 200 milion\u00f3w kamer<\/strong>. W ko\u0144c\u00f3wce tego roku wed\u0142ug IHS Markit na \u0142amach WSJ kamer tak naprawd\u0119 by\u0142o ich 415 milion\u00f3w<\/strong> i je\u015bli trend mia\u0142by si\u0119 utrzyma\u0107, na koniec 2021 roku kamer mog\u0142oby by\u0107 540 milion\u00f3w<\/strong>.<\/span>
\n<\/span>
\n<\/span>Gdy do monitoringu doda si\u0119 system rozpoznawania twarzy<\/span> i po\u0142\u0105czy si\u0119 go z dost\u0119pem do wiadomo\u015bci wysy\u0142anych (w przeci\u0105gu ostatnich 6 miesi\u0119cy) za pomoc\u0105 dozwolonych komunikator\u00f3w takich jak np. WeChat<\/span>, brakiem mo\u017cliwo\u015bci anonimowego publikowania<\/span> tre\u015bci na chi\u0144skich portalach i danymi medycznymi<\/span> mo\u017cna otrzyma\u0107 tw\u00f3r nazywany przez Human Rights Watch mianem \u201cPolice Cloud<\/strong>\u201d. System taki, wed\u0142ug doniesie\u0144, s\u0142u\u017cy\u0107 ma przewidywaniu dzia\u0142a\u0144 aktywist\u00f3w i mniejszo\u015bci etnicznych<\/span> pos\u0105dzanych o posiadanie \u201cekstremistycznych my\u015bli\u201d. <\/span>
\n<\/span>
\n<\/span>Dla obywateli nie nale\u017c\u0105cych do mniejszo\u015bci etnicznej system taki wydaje si\u0119 by\u0107 g\u0142\u00f3wnie narz\u0119dziem do t\u0142umienia antysystemowych my\u015bli i okre\u015blania podejrzanych<\/span>, na kt\u00f3rych bacznym okiem b\u0119dzie patrzy\u0142 ju\u017c nie tylko system automatyczny, ale i s\u0142u\u017cby.<\/span> Dla Ujgur\u00f3w<\/strong> (grupy etnicznej pochodzenia tureckiego) \u017cyj\u0105cych w Regionie Autonomicznym Sinciang-Ujgur<\/strong> sytuacja jest inna. Ze wzgl\u0119du na obawy ze strony rz\u0105du Chin o tendencje separatystyczne<\/span> w\u015br\u00f3d Ujgur\u00f3w, grupa ta sta\u0142a si\u0119 celem zaostrzonej inwigilacji i dyskryminacji. W 2017 roku grupa Ujgur\u00f3w wygnana z Chin przekaza\u0142a organizacji znanej jako International Consortium of Investigative Journalists zestaw wykradzionych tajnych dokument\u00f3w opisuj\u0105cych instrukcje prowadzenia oboz\u00f3w reedukacyjnych, oraz opis siatki masowego nadzoru wykorzystuj\u0105cego sztuczn\u0105 inteligencj\u0119<\/span> pod angielsk\u0105 nazw\u0105 Integrated Joint Operations Platform (IJOP)<\/strong>. System ten mia\u0142 \u015bledzi\u0107 lokalizacj\u0119 i czynno\u015bci Ujgur\u00f3w oraz decydowa\u0107 automatycznie o tym kto ma zosta\u0107 przes\u0142uchany i potencjalnie aresztowany<\/span>. W 2020 roku Human Rights Watch zdoby\u0142o list\u0119 2000 Ujgurskich wi\u0119\u017ani\u00f3w wraz z powodami ich aresztu.<\/span> W\u015br\u00f3d powod\u00f3w pojawia\u0142y si\u0119 takie czynno\u015bci jak studiowanie Koranu bez zezwolenia pa\u0144stwa, posiadanie d\u0142ugiej brody, u\u017cywanie serwis\u00f3w VPN, wielokrotne wy\u0142\u0105czanie telefonu, oraz posiadanie \u201cekstremistycznych my\u015bli\u201d.<\/span> Oficjalne stanowisko Chin w sprawie tych wyciek\u00f3w to okre\u015blenie ich jako fabrykacji i zaznaczenie, \u017ce sprawa Ujgur\u00f3w jest polityk\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 pa\u0144stwa.<\/span><\/p>\nUSA \u2013 techno-prewencja z ludzk\u0105 twarz\u0105?<\/b><\/h3>\n
\n<\/span>Po drugiej stronie globu, w USA, sytuacja wygl\u0105da pozornie \u0142agodniej \u2013 ale tylko cz\u0119\u015bciowo. Ameryka\u0144skie agencje federalne, takie jak FBI czy NSA, od lat inwestuj\u0105 w narz\u0119dzia analityczne i predykcyjne oparte na sztucznej inteligencji, kt\u00f3re monitoruj\u0105 media spo\u0142eczno\u015bciowe, wiadomo\u015bci tekstowe czy aktywno\u015b\u0107 online. Po protestach Black Lives Matter i szturmie na Kapitol w 2021 roku znacznie zintensyfikowano wykorzystanie system\u00f3w maj\u0105cych \u201ewy\u0142apywa\u0107\u201d potencjalne zagro\u017cenia, zanim dojdzie do przemocy.<\/span><\/p>\nFrancja \u2013 algorytmy na igrzyskach: bezpiecze\u0144stwo czy pocz\u0105tek cyfrowej inwigilacji?<\/b><\/h3>\n
![\"\"](\"https:\/\/architeles.eu\/ethics\/wp-content\/uploads\/2025\/05\/Paris-300x201.png\")
<\/p>\nWielka Brytania \u2013 sztuczna inteligencja kontra propaganda ekstremist\u00f3w<\/b><\/h3>\n
Wolno\u015b\u0107 (i|czy) bezpiecze\u0144stwo<\/b><\/h3>\n
\n<\/span>Przyk\u0142ady z Chin, USA, Francji czy Wielkiej Brytanii pokazuj\u0105, \u017ce automatyzacja nadzoru mo\u017ce zar\u00f3wno wspiera\u0107 walk\u0119 z przest\u0119pczo\u015bci\u0105 i ekstremizmem, jak i prowadzi\u0107 do powa\u017cnych nadu\u017cy\u0107 \u2013 od systemowego profilowania po masow\u0105 inwigilacj\u0119 ca\u0142ych grup spo\u0142ecznych. Cho\u0107 przepisy krajowe i mi\u0119dzynarodowe pr\u00f3buj\u0105 wyznaczy\u0107 ramy ochrony praw cz\u0142owieka, \u0142atwo wyobrazi\u0107 sobie scenariusze gdy s\u0105 one obchodzone lub zinterpretowane na niekorzy\u015b\u0107 obywatela. Znajomo\u015b\u0107 przepis\u00f3w, krytyczne spojrzenie na nowe technologie oraz otwarta debata publiczna s\u0105 dzi\u015b kluczowe dla tego, by sztuczna inteligencja by\u0142a narz\u0119dziem s\u0142u\u017c\u0105cym ludziom \u2013 a nie przeciwko nim.<\/span><\/p>\n\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.hrw.org\/report\/2019\/05\/01\/chinas-algorithms-repression\/reverse-engineering-xinjiang-police-mass<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.hrw.org\/news\/2017\/11\/19\/china-police-big-data-systems-violate-privacy-target-dissent<\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.abacusnews.com\/who-what\/skynet-chinas-massive-video-surveillance-network\/article\/2166938<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.nytimes.com\/2018\/07\/08\/business\/china-surveillance-technology.html<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.wsj.com\/articles\/a-billion-surveillance-cameras-forecast-to-be-watching-within-two-years-11575565402<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.hrw.org\/news\/2020\/12\/09\/china-big-data-program-targets-xinjiangs-muslims<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.propublica.org\/article\/machine-bias-risk-assessments-in-criminal-sentencing<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.amnesty.fr\/actualites\/france-technologies-de-surveillance-reconnaissance-faciale<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.laquadrature.net\/biometrie-jo\/<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.cnil.fr\/fr\/jeux-olympiques-et-paralympiques-2024-la-cnil-publie-son-avis-sur-le-projet-de-loi<\/span><\/a><\/li>\n
\n<\/span>\u2192 <\/span>https:\/\/www.lemonde.fr\/en\/opinion\/article\/2024\/09\/26\/let-s-beware-of-a-post-olympic-drift-in-the-use-of-ai-powered-video-surveillance_6727335_23.html<\/span><\/a>\u00a0<\/span><\/li>\n
\n<\/span>https:\/\/www.wired.com\/story\/isis-propaganda-home-office-algorithm-asi\/<\/span><\/a><\/li>\n<\/ul>\n